Your search within this document for 'keda' resulted in 22 matching pages.
 
1

“...Un poca muchoe trastorn,. Spiritu revolucionario, koe a pone Europa ariba bao na fin di siglo XV'III, a moenstra *u influencia bien pronto na West-India, i na- turalmente na Lslanan francs proraer. Nan a introduci aja forma di gobierno republicano ma catiboenan no a haja nan libertad, ya aiutoridadnan colonial a tarda hopi tempoe pa haci e hendenan di color, koe tabata liber, koe, inescos koe e emancipddonon na otro posecionnan di West-India, tabata privd di niuchoe derecho civil, participa den es igual- dad i fraternidad, koe nan tabata elogia asi- na tantoe. Ma manera bende por a compren- de masjar liger, poblacion colonial, inferior, no europeo, a gusta ideanan republicana mas tantoe, nan no a keda sin moenstra na cada ocasion, na principio coe palabra sol, ma despues coe hecnoe tambe, koe nan tabata Idrenta coe es ideanan. Na Curagao principal- mente camina poco dia pasa un comision, koe tabata encarga pa investiga motiboenan Idi e desuuionnan fuerte, koe...”
2

“... algun tem es des- union, koe nan tabatin coe otro. Ma ape- na nan a sofoca es lamantamentoe, koe a bolbe bini desunion. Dia 16 di Mei 1795 nan a ricibi aki noti- cia di paz coe Francia i huimentoe di Stadhou- der for di Holanda i revolucionarionan di isla a desea awor pa mira nan partida para mas pronto koe por na cabez di es asuntoe- uan. Nan no a keda contentoe tampoco pa e...”
3

“...lo- ci) Mes dia "oberuador de Veer a jama Coseho huntoe i a bisa den su sesion: koe Wiertz ta- bata desijin, pa comisario di Estadonan Gene- ral pa acepta su hurainentoe di delidad na Eepnblica Batava, ma koe el tabata desea di probecha di es ocasion pa pone su puesto abao, pa inotiboe koe Conseho tabata sabi, koe, como el a pidi i haja su retiro caba foi anja 1794 pa via di su enfermedad i bieheza, el a keda na Gobierno solamente pa pidiinmtoe di Estadonan General, tantem el tabata por; ma pa motiboe koe den ultimo tempoe estado di SU salud a atraza rnas i mas, el a bira mas i mas incapaz pa encargo di Gobierno, ( el a moeri dia 2G December 1796) pesai mes e miem- bronan di conseho Gaicrijn i Bomer a ehercle mas parti for di alguu luim caba. De Veer a haja tambe un carta ohcial cera huntoe coe SU retiro; el a pidi Conseho di abri es carta, i a resulta, koe e boekhouder general Jan Jacob Beaujon tabata nombra pa sucesor interino di de Veer coe titulo di director...”
4

“...- 13 - blo i had uso di arma, koe a doena nan pa mantene trankilidad i orde. Asina koe isla ta- bata expon algfiin tempoe na agitacion i des- union, koe no solaraente pa un gran parti a stroba trankilidad i orde di s isla ma koe lo por causa ruina total i perdicion di es isla, si es agitacion sigi i mas circunstancia bini acerca. (PI. 1796.) Asina cos a keda duranti diez dia di gran excitacion, te ora Gobernador i Conseho a haja dia 9 di September un carta di Victor Eugues i Lebas, Agentenan di Poder Ehecutivo di Islanan di sotavento francos na Guadeloupe (1), fecha 13 Pructidor, Anja IV, (31 Augus- tus 1796). Den es carta es Agentenan a ofre- ce Gobierno di isla nan judanza, como nan a haja sabi coe masjar duele, koe na ocasion di hacimentoe di huramentoe nobo tabatin desunion den burgernan, i koe den nan ta- batin, koe kier a pidi Ingls juda nan. Es mencionado Agentenan a doena di conoce tam- be, koe nan tabatin idea di manda troepa Cu- ragao, como amigoe of...”
5

“...23 motiboe koe el, Beasjon, bisando koe el ta muchoe indispuesto pa paree den Conseho, lo- ke tabata un dos paso leuw noema (1), mes- ter tabata considera fcambe como incapaz pa eherce poder supremo. Su mauece nan a manda toer es papeluan pa Beaujon, coe pidimentoe pa contesta nan, raientra Lauffer a keda encarg. coe poder supremo, te o ra decidi riba es asun- toe. Cuater dia despues Beaujon a presenta den Conseho i par, el a leza su defensa i Conseho tabata teiid para tambe (2). Den es defensa Beaujon a conta loke a pasa coe e golet dans, manera ta cont padilanti caba, i a moenstra, koe Valteau i Baudouin tabata contra dj i ta- bata conocle muchoe poco pa huzga riba su- caracter, su idea i su intencionnan, loke tabata conocf na patria, principalmente pa motiboe koe Beaujon no tabata sabi Frances, loke tabata stro- ba toer trato coe Francsnan. Valteau i Baudouin, despues di a haja sS, di defensa di Beaujon, a pone director coe un carta di 21 di November...”
6

“...26 - Despiies koe es Conseho combina, a saini- na es keho i tambe un carta di Kikkert, koe a keha, koe Beaujon a keda sin contesta car- tanan di Comision el a pone toer pieza den ma- noe di director i a suplik pa defende su curpa. Dia 30 di November director a manda SU defensa skirbf. El a deel ara, koe Comision no a manda sino tres carta sol, koe el a con- testa tambe; el a refiri tambe na su defensa anterior i tocanti puntonan principal di su a- cusacion, Beaujou dici: ,,Pa motiboe, koe contenido principal di ke- honan presente i e dificultadnan toer bruhS, mas parti ta na relacion coe copia di e nota, koe Sr. J. Stuijlingh i. o. a doena na coman- dante francs Thomas, mi a pidi secretarie i mi a haja tambe copia aututica di es escrito calumniador sin berguenza, tan ofensivo pa mi reputacion i mi conducta honrada, koe mi ta obliga di exigi coe toer seriedad di es Conseho combind aki pa doena mi e pruebanan berda- dera pa comproha es kehonan imagin.. Mientra...”
7

“...27 - dia no por soporta claridad. Ma solo di mi salbacion lo sali dilanti bista di esnan, koe ta insulta mi. Conseho coinbina, koe a reuni dia 1 di De- cember pa tende defensa di director, a resolve es dia ai riba un boz pa es mes motiboenaii, manera den publicacion di 6 di December 1796, koe no8_ ta menciona aki tras ,,pa bisa director interino, koe Conseho a resolve pa ki- ta senjor director interino provisionalmente di SU puesto i luega, loke ta depende di e kehormn, koe nan a doena contra dj, i tocanti nan de- fensa, pa manda toer cos pa Soberano of pa e persona, koe ta represente na patria, mane- ra el mes a pidi den su ultima carta. Pa motiboe koe pa es resolucion mester a pone tambe un otro gobernador interino, Con- seho a eli^i, den e mes reunion coe unanimidad di boz, kaptein comandante J. R. Lauffer, koe a declara, koe el ta dispuesto pa encarg coe mando supremo, bao di condicion koe el keda funciona tambe como comandante di Bur- gernan, loke nan a...”
8

“... tera ta na de donder. Si te na anja 1799 pueblo a moenstra sii malcontentoe coe paskin i folleto di bofon, es anja ai ta na manoe Salbador di Providencia sol tabata di_ gradici, koe Curagao a keda warda di un calamidad grandi, como Bios a dispone pa un bomber pasion, lo a haci ideanan di mas me- bor fracasa. (1.) (1) Como mi a jega, na e sneesonaii, koe autornan Bosch,...”
9

“...- 37 - nucoe como el tabata trahando un plan, koe mester Vementa den poco dia, mientra na es ocasion ai de Yaux a papia tambe, koe 400 Frances caba tabata di su partida i luego el a bisa tambe, mientra el tabata bati su punjal coe su manue: Coe esaki lo mi venga mi! Coe es punjal den mi man i coe 2o bomber lo mi toema Forti violentemente. Luego Gobfernador a bisa tambe, koe diferente habitants a bini cer- ca di caba, kendenan a pone obstaculo pa de Vaux keda mas largoe aki iia isla, pa mo- tiboe koe miedoe pa e peligro, koe tabata me- naza isla pa hechoe di un bomber di un carac- ter asiua inconsecuente i pasion. inanera de Vaux, tabata asina grandi cerca toer, i nimonan ta- bata asina exalta, koe nan tabata kere, lo a so- cede bopi desagrado, si Conseho no toema rn^ dida na tempos pa sigura sosiegoe i trankili- dad di colonia. i o. Coe un boca Conseho a declara, ora el a tende es participacion, di mira necesidad pa toema medidanan necesaria. Gobernador a pro...”
10

“...- 4.0 diendo es noticia, a larga pidi Sasportas es papel ai ma el a nenga di doen na nmgun otro hende sino na Gobernador sol i a larga pidi Gobernador di priminti, koe si el doena e papel, Laser sol lo leze. Gobernador a larga bisa Sasportas koe si.. El a haja es ora ai e papel den un envelop selja, caba el a bai lez den un otro cuarto. Despues di mei ora di ausencia, Gobernador a bolbe bini den sala di reunion i a participa Conseho, koe apesar koe el a prirninti di no por a revela contenido di es papel, el ta con- sidera sin embargo pa su deber di doena Con- seho algun splicacion i pesai el a bisa, koe den e papel tin un instrnccion, koe Agencia di San Domingo a doena Sasportas tocanti ciertoe expedicion secreta, koe Sasportas i c/e vaux tabata encarga coe n i tocanti cnyo destino el por a sigura Conseho, koe esai tabata su- mamente peligroso pa trankilidad i siguiidad di colonia. Pa tantem Conseho a keda conten- toe coe es declaracion i a resolve pa tene Sas...”
11

“...41 cion di Gobernador,un di nan tabata dipromer trecedor di complot i e di promer, koe a doena ocasion pa descubri. Ora a re- sulta for di es declaracionnan aki, koe J. B. Tierce, burger di Curasao, antes agente mari- timo i despues rieibidor di entrada di Republi- ca Frances di aki, tabata e promer conspi- rador i gefe principal di un complot pa ha- ci un revolucion i trece cambio den Gobier- no di colonia, Conseho a resolve pa cohe el tambe cera, loke a socede tambe. Cincoe dia despues (18 Sept.) Lauffer a convoca un reunion extraordinaria. Den es Cpn- seho el a doena di conoce: koe, mas tantoe el tabata pensa riba in- struccion di Sasportas, mas combeucido el ta- bata bira di e peligro enorme, koe henter West-India, mas na particular i na promer lugar es colonia aki, lo expon pa e hechoe, koe ta para den e instruccion, asina koe el tabata huzga es asuntoe di un importancia muchoe grandi, pa larga Conseho keda sin sa- bi mas tantoe tempoe, kiko ta para den es...”
12

“...-4.1 - i,La Resolve, capt. J. Cassab, a cohe un go- let americano, bao di tiroe di cajon di forti na Fuik-Baai, ma es pirata tambe a keda sin haja nada, pa motiboe tioe Lauffer a manda unbar- coe masjar camnador su tras, koe a obliga e bareoe pirata di stop poersigicion di es golet. Den e barcoenan, koe e piratanan a cohe i trece aki, tabatin hopi bez barcoenan, koe habi- tantenan di isla tabatin inters den nan, princi- palmente pasobra no semper e piratanan tabata atene nan nies estrictamente na nan comision, nan tabata haci abuso di dj, no obstante e pnblica- cion, koe Poder Eheeutivo di Repnblica Bata- va a saca contra esai dia 12 di Augustus 1798 (Plak. 1799). Conselio, koe mester i a condena e barcoenan, koe nan a trece aki, i koe mester a doena permision pa bende nan publicamente, ta- bata haj hopi bez den un posicion fastiosa, pa via di protesta di bargeman contra cohenientoe ilegftimo di_ un banda, i di insistencia di Agente maritimo di Republica Frances...”
13

“...- 48 - aki coe barcoe Americano, pa motiboe koe in- struccionnan tocanticohementoe di es barcoenan ai, koe nan a doena e kaptein di manna Fran- ces Valteau, tabata permiti diferente splicacion. * * Necesidad di placa, koe islanan tabata den, pa motiboe di gastoe extraordinario, koe nan a haci pa doena fragatanan Frances coeminda, i paralizacion casi completa di toer comercio, a contribui tambe pa doena habitantenan moti- toe di malcontentoe. Como toer comunicacion coe Holandatabatakibr4,pa motiboe koe pirata- nan Ingls tabata haci nabegaciun na Oceano At- lantico peligroso, e barcoenan di gera estacio- n4 aki, Medea i Ceres, a keda priva ditoer loke madre-patria tabata manda antes; coeminda, pallia, etc., asina koe Gobierno mester a per- cura pesai tambe i loke tabata exigi masjar ^^*Pa iuda den es necesidad, Gobierno a trata promer ora pa sol bende toer harm]a, despues el a traha tambe un loteria nacional, (1) ma no ta- (11 Gobierno a coempra toer harinja, koe...”
14

“...'-fr Han nan no tabata conoce. Nan a deter- mina tarnbe, koe pa tantem lo no entrega nin- giin sucesion, koe ta toca na personanan koe bira mondig, ,,ma toer esfuerzo, koe nan a haci pa kita penuria di placa, a keda ente- ramente sin exito. Entretanto cuater fragata Frances, koe a ej- ga aki, a bolbe costa Colonia un bon siima pa facilita nan viveres, motiboe pakiko Conseho a resolve dia 5 di November 1798 pa saca un ley pa obliga hende fia placa. Coe publicacion'nan a ordena habitantenau pa promer koe dia 31 di December doena op na Conseho nan rikeza di propiedad ffha, hypotheek,catiboe i ,,otro prue- ba di propiedad. Segiin es lista un corai.sion nombra pesai a decidi i ordena cada hen- de : ,,pa di su propiedad el fia Cxobierno 4 por cientoe den cuater termino, cada un di tres luna, na letra riba Comision na la Haya of obligacion na 5 por cientoe na encargo di tera. Despues di toer loke nos a conta, no tin mester di mas prueba pa moenstra koe encargo di...”
15

“... placanan depone na beneficio di ,,le/3g-eaace, ma Conseho a declara: koe el no por haci esai sin falta na neutralidad, koe nan a propone pa mantene. Ma despues, 14 Juli, Conseho a decidi porn, pa pone e producto di Mary na disposi- cion di Joubert, pa motiboe koe gobierno lo ta obliga porfin pa busca medionan pa expedi e fragata i, si el keda mas tantoe, no solamen- te gastoenan lo bira mas hopi ma e gastoe- nan grandi di toer dia di coeminda, etc. i e strobamentoe grandi di comercio duranti tem- poe, koe e fragata ta keda den haf, tabata asina...”
16

“...- 55 - tantoe motiboe urgente pa busca un medio, pa despacha es fragata menciona asina pronto koe por. Naii tabata studia anto pa despacha e fra- gata Francs asina liher koe por, pa nan haja nan libra for di e trabahoso huesped Francs. Mainta tempran di dia 23 di Juli 1800 bista di 5 barcoe coe bandera Francs, koe tabatia ruinbo riba isla, a lamanta gran inkietud. Pron- to es inkietud a bira ansia, ora nan a mira es barcoenan haci egercicio, manera ta un atake nan tabata bai haci, i ora nan a ripara ma- sjar tantoe soldaat na bordo, Gobernador, koe no tabata confia e bandera (1), a toenia raedi- danan di precausion, mes ora el a jama guar- nicion bao di artna i a span un cadena for di barcoe di ponton Ceres riba haf (2). Asina Lauffer tabata spera e barcoenan, koe pronto tabata drenta i koe tabata trata pa forza e cadena gespan riba haf, loke nan no a logra haci; asina koe nan mester a keda para dilanti forti Amsterdam (3). iMes ora Go- bernador a manda un...”
17

“... particularuiente coe re- lacion na e mal situacion di finanza di tera, ta- bata haci Conseho iucapaz pa por acepta es ofreceraentoe amistoso. Gobernador a bai den un otro cuarto, camina el a tende Bresseau i Jean- net. Despues di un conferencia di mas koe dos o- ra Lauffer a regresa den Conseho i a bisa miem- bronan, koe Bresseau a pone keho tocanti sa-, camentoe di Tierce i drechainentoe di ,, Vengean- ce, loke nan no a haci basta liger, ma tocan- ti es puntonan ai Lauffer a doen infortna- cion i a haci keda completameute satisfecho....”
18

“...- 63 tunadaiiente a keda ward,, corao el ta sinja nos com hendenan di es tempoe aja a liuzffa si- tuacionnan existente i LaufferAi kende tin diferente opinion aki na colonia; pesai, mi ta copi aki: Conciudadfinonan I Si mi ta trece coe atencion dilanti mi spiritu e Trata- do dl Amistad i di Alianza di dia 16 di iuna di Mei 1795 koe tabata firmd i coarma den nos i Repblica Francs- si mi ta larga sigi aitras, un pa uu, toer correspondencia i negociacion, ademas e diferente circunstancianan, koe a so- cede asina leuw koe nos sabi, for di es tempoe ai te den luna dl Augustus di anja pasA den nos repblica i es rep- bhca mencionA; si mi ta figura mi ainda e notificacion tan conoci di banda di Poder Ehecutivo di Repblica Fran- ces dirigi na nos, tantoe di e atake, koe tabata spera di Inglesnan, loke a socede poco tem pasA noema riba teri- torio BAtavo, como duranti di gera despues koe Inglsnan a baba na tera, anto mi ta haja toer sigurA, sf, coe exclu- sion dl toer duda...”
19

“...- 64 ifl bliii aki di repiente for di un isla Frances, koe ta jaina nan Francs i koe kier domiaa es colonia aki hustamente contra intencion berdadera di Repbca Francs. Es gobieriio aki i e gobierno actual i luego adminis- tracion di isla no ta flha riba ordeman fiho di Autoridad na nos madrepatria ? Kende lo por desconoce coe sn coneienoia pnra, koe Re- pblica Batava mester gradioi solamente na cuidadonan he- roico i paternal di nos dignisimo obemador LaaiTer, koe colonia, expon continuamente na asina tantoe peligro, a keda conserva 7 Kende na isla aki por keha, koe el ta oprimi ? Kende a haja falta den su derecho- i privilegionan legitinio ? Ken- de den SU honor of posesion ? Si tin un hende, koe por keha airiba, papia libreinen- te of, si tin un bende, koe sabi di algun iuhustieia di tal sorto, presenta esai. Ken na es isla aki lo por desconoce, koe continuamen- te nos Gobernador Laaffer a moenstra, koe el ta esposo pa biudanan, tata pa hurfationan, un refngio i...”
20

“...- 65 - forti Amsterdam, kendenan a declara como un boz, koe lo no entrega Curagao nunca na Pran- cesnan. Coe un carta a larga Bresseau sabi di resolucion di Conseho, koe Conseho a mitig un poco pa e ofreeementoe pa juda troepanan Frances, asina tantoe koe por. Agente Frances, koe a haja sabi di es reso- lucion, kier a haja coe violencia loke nan a neng; ma pa haci esai el tabata kere judanza di Pitot necesario i el a ordena Pitot pa ponle coe su fragata La Vens;eance bao di su order. Ma Pi- tot a nenga obstiuadamente pa toema parti den traicion di Bresseau i, ora Bresseau kier a moenstra su poder i koe el kier a bai bordo di La Vengeance pa pone Pitot preso, Pitot a me- naza pa tira e Agente, si el bini na bordo, ca- ba el a hiza su bela i el a bai (11 Aug). Mirando priva di es judanza, Bresseau a kita SU idea pa usa violencia i a persisti un biaha mas cerca Conseho pa acepta es corabe- nio, ma Conseho a keda coe su resolucion. Bres- seau a pidi tambe aclaracion...”