| 1 |
 |
“...4
Historia di un carson nobo.
mm
1. Toer hend i cas ta gusta eshon.
Bromando coe promr carson.
5. Su panja toer.ta na pintura
Di lodo Esta un mal flgura.
M m
jmm
w£yrii
1
2. Su bon mamachi la spirt
Di tene bon cuidao coen.
6. Nan toer ta hari, ta bfon
Di boeniteza dje carson.
(mm
wm
* sTfj
%B
Wm
3. Su papa ta bis mescos
No bai den cajanan mahos.
4. Su banidad i bromamentoe
A hinca Cai den bon tormentoe.
7. Cachr ta traba un bon buracoe
Den panja nobo dje macacoe.
8. Macacoe awor ta subi paloe
Esai tambe ta sali maloe.
WLm...”
|
|
| 2 |
 |
“... pa habri porta i tabata pun-
tra coe un boz oprimi:
Ta kende t aji ?
Ta mi, Padre un hende a gri-
ta afor. Un pober muher di Maguesi
ta muriendo i el kier ricibi ltimo
Santoe Sacramentoenan.
Drenta, PaDgolo. e misionero,
koe a conoce boz di uu di es po
conau, koe el a batizA, a J)is; bo
keda tene wArda aki, ami sol lo bai
na Maguesi. Camina ta mashA pe-
ligroso, nan por cohe nos.
Na es ltimo palabranan, koe el a
papia poco mas ketoe, un mucba, koe
Dader tabata cerca dje na cas. a aeer
kle a cohe Padre su mAn tene duroe
i el a puntr, mien tras el a keda
mira es Pader :
Com Pader df, mi no por bai
6ue Pader ? Pader no a bisa mi ho-
pi. bez, koe mi por sirbi Hesus ? I
lo mi no por companjEle awor?
No, awor no, Samo, es sacer-
dote a respond amistosamente; fi-
gura bo koe nos contra coe mal
hendenan 1
Ai Pader, e mucha a sigui...”
|
|
| 3 |
 |
“...20
UN BURXCOE CABEZURA
1. E cunoekero, no ta ricoe
En tin cabai, sino buricoe.
5. Ta kico e mal buricoe tini ?
I djies aki motor ta bini.
2. E homber conoce su ofishi
Ta cumpra un sacoe bon maishi. 6 Ta Hta mi megter kjt
Fono motor ta bin mat.
3. Buricoe paree ta pura
Kier gana cas den un camnd.
7. Ranke, bati coe energia
E mal crifi u ta moef su pia.
4. Cachimba semper na candela
Mescos coe pipa di tawela.
8. Ata*motor.ttBon kier teainda?
Ami |fca scapa bo coeminda....”
|
|
| 4 |
 |
“... boso
mal hecho. Si-netnbargo el por sirbi
boso pa uu KiS. Ora un hende ta ganja
otro, ma koe e la keda ketot, no por scapa
di ter ganjd tambe
Emilio Davelaar
Pietermaai....”
|
|
| 5 |
 |
“... Dios. Boso toer sabi historia di
Abel i Kain. Abel, koe tabata bon.
hende, a ofrece na Dios bestia di
mas bon di su coral. Kain koe ta-
bata mal hende, a ofrece fruta di
mas maloe di su coenucoe.
Nan a boeta nan na un altar tra-
h di pida paloe, a pega nan na
candela, i pasobra sacriflcio di Abel
tabata gustoso na Dios, huma di
su Sacriflcio a subi na cieloe, pero
huma di sacriflcio di Kain a kecia
abao, pasobra Dios no tabatin gus-
toe den dj.
Es historia ta sinja nos dos cos.
lo. Koe tabatin dos sorto di Sacri-
ficio esta Sacriflcio Sangriente, manera
di Abel, Koe a mata un bestia, i 8acri-
ficio insangriente, manera di Kain koe a
ofrece fruta di tera.
2o. Koe nan a kima e cosnan i
asina a kibra nan. Pa esai nan a
reconoce Dios pa Donjo di 'bida i
morto, pa esai nan ta sinja, koe
nos ta depends henteramente di Dios,
koe nos bida i morto ta den ma-
i oe di Dios.
Den toer historia di Testament
Bieuw nos ta contra es sacriflcionan.
Sangriente di bestia koe nan...”
|
|
| 6 |
 |
“...70
Anto el a hui bai, manera loco. E muchoedumbre di hende a cera
rond di dj. Dankmar i Winfred mester a larga nan hiba pa soldAnan,
koe a rondona nan mes ora. E rata furioso a sigui corre, irresistibel,
sin mira camina, koe e tabata bai. Sigur lo el a hera camina, si Eek-
bert no a corre su tras i a logra di gan.
Hopi leuw caba nan a larga e lugar fatal di huicio nan tras : un
silencio solitA tabata rondona nan. Nan no tabata tende mas boroto
dj tantfsimo di hende. Wolfert a hala rosea.
Di repiente e tabata tende sonido di kloknan, manera el a tende
ora dia di su huicio a coeminza, tabata klok di kapel, koe tabata
combida hende pa reza Angel di Senjor na ora di merdia.
Wolfert a coeminza tembla, i a bira poco mas calmo. I sona men-
toe tabata paree nele un ultimo adios di su jioenan.
Un capricho mal funda.
Un sold, koe tabatin algun ora di verlof, a bai mashA liher na
su trabao, oenda captan tabata sper. Na camina el a contra coe un
senor mashA ricoe, companjA di...”
|
|
| 7 |
 |
“...99
Djles Eckbert a bolbe drenta cuarto. Segun Winfred a mand el a
mata un lamchi, koe lo ta masht bon coeminda pa enfermo. Admirfl
di no mira Winfred mas, el tabata weita toer banda. Ma cara som-
brfo di Wolfert a haci comprende kico a socede.
Maestro, oenda Winfred, bo jioe, ta ? el a puntra.
Cai boca, min tin jioe mas, Wolfert a reaponde.
Bo a mand bai den es tempoe terribel, despues koe el waak hopi
dia i anochf na bo cama, sin sosega. Eckbert a risca di puntra.
Tende, com mal tempoe ta borota, i com duroe awa ta cal l Dal
mester ta jen di awa I Mara e jega sin ningun desgracia 1
Wolfert no a responds, ma e palabra di su criar a corta su coe-
rason. E no a larg sosega. Ora e tabata cera su wo wo mes, e ta-
bata tende boroto di bientoe i awaceroe. E tabata mira Winfred
bringando contra e mal tempoe, cai abao foi camina pert 1 par,
awa ta coh lastr bai coe ne. Sin droemi el a pasa anochi sigufen-
te. Un ansia grandi tabata tormenta su coerazon, pero e no a manifest...”
|
|
| 8 |
 |
“...| Anja 2. __ sfa 16. I
§1
kU BLANCA
1
1 DEDICA NA NOS HUBENTUD.
1Id1 Aug. ALA BLANCA TA SALI 1 CADA DOS SEMAN. 1914
Imprlml na Imprenta di Vicarlato. T 9
ASUNCION UI MARIA.
N. tabata
Riba an boenita anochi den luna di Augustus, dokter
iuier eoe bu Senora den parque di nan ciudad.
Marie.dokterdici COe Sefiora. otro majan 15 di Augustus
ta^bo fiesta. Mi tin gusto di sorprend bo coe un regalo, nia mi no
sabi kiko lo bo kier; iarga nos bam busca un regalo boenita*
,,M! no tin di busca aleuw, su Senora a contest: Si bo kier sor-
EaiMiaCe U 08 agradabel) companj, mi anto es dia, ora mi ta
Dokter no a gusta es contesta aki, pasobra ta hopi ania caba
koe el ta floho pa su religion. Ay, Marie, el dici un poco mal-conten-
toe, esai no ta cos pa homber. I ta pakiko toer es oracion ta sirbi ?
loer cos den mundoe ta socede pa casualidad, i ningun oracion ta
capaz di troca hende su suerte.
£mbarp ,tin hopi ocasion, den cual ns ta obligd di reconoc
obra di...”
|
|
| 9 |
 |
“... sospecha koe La Birgen lo usa e medio aki pa
scucha oracion di es pober muher i tambe splica di es Senora ncoe
Pft MST a jega cas e kier a regala su Senora e La Birgen,
ma como pa un mal casualidad el ta sali cai foi su mn 1 ta kibra
n& ]Fa
|
|
| 10 |
 |
“... jen di speranza,
ki pisar lo cai su tata, koe lo e mester toema despedida dje soled ad,
koe e tabata stima tantoe.
Foi e dia ai Wolfert tabata pasa mondinan bopi bez, toer na
pensamentoe, sin mira e bestianan, koe el a sali jaag. E tabata pen-
sa riba porvenir, e tabata corda ta kico lo pas. Ma toer mainta
koe e tabata pros tern A na kapel di Walderic, e tabata ofrec suci-
dao na Dios i tabata pone toer su speranza riba djE.
Ya fojanan tabata cai foi paloenan; ya mal tempoenan tabata
nuncia binimentoe di tempoe di frioe. Dankmar tabata sinti conten-
toe, koe porfln el por a bolbe na Aken pa mira su emperador. Un
biaba mas lo e bolbe na Alemania i anto su tata bieuw lo bai coene
na e tera boenita koe emperador a doen. E no tabata sospeeba koe
Providencia Dibina lo bin stroba su propsitonan.
Un dia koe Dankmar a lamanta foi sonjo, el a baja Wolfert ta
droemi ainda, contra su coestumber. Com el a spanta ora l a hanja
su tata bieuw coe cajentura fuerte. Bleek i frioe e tabata...”
|
|
| 11 |
 |
“..., Imelda
como blata lo por haci su profesion religiosa pa uni eternamente coe
Hesus pa promesa solem di -pobreza, obediencia i pureza boluntaria.
Pero den e dianan ke Imelda tabata blata, el a haci e mes promesa
caba secretamente den su coerazon.
Apesar koe Imelda tabata na su entrada den combentoe na Val-
dipitra di mas cbikitoe i di mas poco experiencia di toer soeurnan, no
a tarda muchoe, koe- el a hala toer bista di admiracion i di respeto.
No tabatin ni un punto di eanta regla tantoe dificil, koe el no ta-
bata observa estrictamente. Den e lueba coe su mala g na, contra
cualkier mal incUnacion, semper el tabata vence; hasta el no a bala...”
|
|
| 12 |
 |
“...143
Asina e homber kita un tiki,^*
Garlito ki hung un triki.
' i C f I i j I*.
t H
^TiyA
^jpSgg
E hende a'cohejsu caminda
Garlito ta na duda ainda.
NS
E comerciante a dispare,
Un mal idea ta arent,
1mm...”
|
|
| 13 |
 |
“...143
I Cai, eoe ansia na su frenta
Ta mira, si e'bende a rirenta.
!IH
.skjsS
Awor n ta weita poeshi mas,
E mal raton ta toema cas.
E ta sigui.
Varia.
Kende ta gana, mas ?
Dn commercie n te ta toema dos klerk nobo den su eirbishi, cada
ud pa nn sueldo di 1000 florin pa anja. Ademas el ta priminti nan
di au ment a nan sueldo despues Pesai el ta puatra nan, kico nan
ta prefera, sea di doena nan cada anja un aumento di 200 florin, sea
cada mitar anja un di 50 florin. Klerk A. ta prefera cada anja un
aumento di fl 200. ^ero klerk B. ta pensa, koe ta pa probech mas
di pidi cada mitar anja un aumento di fl 50. Cual di dos ta gana mas?
Solution den otro numero....”
|
|
| 14 |
 |
“... di luz.
Pero e sorpresa ta keda te mas despues.
Pakico nos ta jama e la Birgen : La Birgen di Lourdes ?
Esai tin pa motiboe, koe e lugar, koe ta jama Lourdes, un pueblo
cbikitoe na Zuid di Francia, SS. Birgen Maria a aparece na un
mucha, jamd Bernadette Soubirous, na anja 1858.
Bernadette a nace dia di 9 di Januari 1844. El tabata jioe major
di Frans Soubirous i di Louise Castrot. E tata a huur molina, koe
awa di un rioe chikitoe Gave tabata moef su wiel. Pero como e trabao
a bai maloe, i a keda mash, mal pagd, e famia a bai dia pa dia
mas atrasado, te porfin Frans i Louise mester a bandona e molina i...”
|
|
| 15 |
 |
“... MassatmUe mas.
Toer a bai droerni, ma Bernadette no por a cohe sonjo. E figura
di e muhr asina bondadosa, i amable, a bolbe bini cada bez na su
memoria. I aunke cada bez el a corda loke su mama a bis, ta por
el do por a figur koe el a ekibok.
E ta sigui.
CMMr
ma
M
mm
mm
mom
.mM
mm
Tu mal mucha,
mi no a talia bo
di huma sigaria?
Sinja promer traha
pa gana placa pa
coempra sigayia,
anto bo por bin
pensa di huma si-
garia.
Cuidao,nunca mas!...”
|
|
| 16 |
 |
“...164
por a papia ni un palabra, pa, splica bu mama pakico el ta jora.
E mama toer sustd, i keriendo koe cualkier desgracia a sooede, a
cohe mes ora camina pa bai na e cueba. Caaualmeate el a cootra na
camina un dos muher, koe a bis, ka Bernadette ta bon, pero koe el
ta sosega su curpa un poco na molina i koe nada maloe no a pas.
Sin embargo mama Louise recordando, com B. a persisti pa bai trobe
na e cueba, a lamta rabia contra e jioe cabezura. El ta drenta cas
di molina coe un bara na man, i jegando cerca su jioe, el ta bis
bon rabid: Abo, mal mucha, bo kier anto pa toer nos conocir
ta bofona nos ? Ami lo sinja bo, com mester cura di e bipocrisia i
di e coi loco ai, i el ta hiza e paloe pa zoeta su jioe; ma por
fortuna mama Nicolau por a retenle:
1 Ta kico bo ta haci ? esun a bis. Ta' kico bo jioe a falta
pa bo maltrat asina inhustamente ? Ta un angel, bo sft, bo jioe ta
un angel di cieloe. Nunca lo mi biba lubida loke mi a weita aja
cerca e cueba.
Louise Soubirous a...”
|
|
| 17 |
 |
“...168
&olucion di Charada
1. na. 2. Semper-biboe (Sentebiboe). 3. Ba-tata. 4. Nin-
gun, pasobra un duizendbeen na Curasao ta jama un
cienpia na Spanjol. 5. Guatemala. 6. RomaAmor.
1. Bisti bo zapatoe di pia drechoe na bo pia robez. 8 Ta
duel mi. 9. Pasobra el no sa papia papiamentoe. 10. Can-
dela, pasobra si no tin candela, no por pag tampoco.
Charada.
1. Mi ta conoce un, koe nunca ta keda contentoe, pro-
mer koe nan mat. Ta kende ? soi. n. cassereB
2. Mi ta jioe scur di un tata luminoso, mi ta un pahara
sin hala, mi ta boela te na region di nubianan. Toer, koe
ta comunica nan coe mi, mi ta haci jora; sin embargo mi
no ta doena ningun mal noticia. Apena mi nace, mi ta
meri. Tin bez mi presencia sol ta admit! -como senjal di
speranza, otro bez como senjal di desgracia. Ki jama mi ?
. Martina Djaun, Tera coral
3. 2 x m 1 x e
2xa coe r i d
lxt ilxs
pero sin letter o aden.
Cual stad bo ta hanja coe e nuebe letter jen ? f r. Pieters*.
4. Mi ta un boenita arma ; si...”
|
|
| 18 |
 |
“... loke a pas coe su lora, shon Marie a bai cerca su bi-
sinia koe tabata koster di misa, i koe tambe tabatin un lora bon pa-
piad, i a cont toer sust loke a socede, puntrando e kico e mester
haci coe su lora.
Wel, e homber a contest coe un cara serio, unico cos koe mi
por bisa shon Marie ta esaki: E lora a hanja un mal ehempel. Sigur
el a tende un otro' hende papia e palabranan di castigoe ai i a
tene nan pa su tino. Awor mester busca un manera di descostum i
di kita e mal ehempel. Di mehor modo pa logra esai ta, di boeta un
ot?o lora mes bon papiad banda di dj, koe lo papia coen i haci
loebida e palabranan ai. Ata mi tambe tin un lora aki koe ta papia
mes bon koe esun di shon Marie, si shon Marie ki, lo mi fla shon
Marie e. Mi ta sigur, koe es conseho aki lo juda.
Mashd contentoe shon Marie tabata tende loke e koster tabata bis
i a gradici mash pasobra el a fi su lora.
Ora shon Marie a jega cab, el a manda un di su criarnan bai toema
e lora cerca shon koster. Ora e lora a...”
|
|
| 19 |
 |
“...195
Sacrificio cli Misa a scape.
Santa Isabel, esposa di rey Dionisio di Portugal tabata fama pa su caridad
pa pobernan. Ningun hende no a bai sin auxilio, sin consuelo foi su cas.
Su capeljan, koe el a encarga pa parti limosna pa pobernan, no por a rechaza
ningun menesteroso. Na secreto el tabata juda mashd hopi hende tamb,
koe tabatin hopi bronguenza di nan pobreza. Pa e fin el tabatin den su
sirbishi un hoben nobel, jamd Pedro, koe su birtud eminente tabata merece
e confianza di su soberana. Un otro hoben nobel, jama Antonio, koe tabata
mas na sirbishi di rey Dionisio, tabatin 'codishi riba Pedro pa motiboe koe
e confianza koe la reina a doen. Antonio kier a kit foi su lugar, pa e
mes gana e confianza. Pesai el a observ na secreto, i a studia com el
por caba coe Pedro. Portin el a kere di apreparaun bon plan. Un dia el
a companja rey na un paso, i na camina el a logra di lamanta mal sospecho
cerca rey contra e hoben Pedro. Accion di mas inocente di Pedro el a
splica...”
|
|
| 20 |
 |
“...197
CABTBB BI ABA BLANAt
MI BON AMIGUITONAN,
Ma bin tende, koe tin amiguitonan, koe a nuha coe ALA BLANCA
hasta koe a doen mal nomber. Ma mi ta pordona nan, pasobra mi ta kere
e muchanan mas sin pashensi, koe di mal cerazon. Segun ma tende, nan
ta un poco malcontentoe, koe ta awor den di dos seman caba, koe vacancie
a coeminza e numero di vacanci di ALA BLACA no a jega den nan man
ainda.
Berde, el no a sali na principio di vacancie. Ma bini si, el ta bini El
ta conoce su ora fiha. ALA BLANCA por larga di stima su amiguitonan ?
Bo ta kerle capaz di larga nan henter e'iuna di December sin cos di recreo
sin charada,?historieta boenita? Corda! N, esai si, nol Es koe corda
cos asina, no sabi com su coerazon ta bati toer ora pa su Amiguitonan.
Ata, e mes ta "bini. El tai caba, mira com el ta bati su ala, deseoso pa
drenta cas, haci bishita, pasa dianan di Pascu i di Anja Nobo contentoe
na compania di su bon amiguitonan.
Mira cuantoe cos el ta trece, coi leza, coi hunga, coi...”
|
|