| 1 |
 |
“...8
Ma percura bon bo no toema e mes numero, ma un otro
basta koe ta di tres cijfer. Bon, awor.bb ta kita e mas
chikitoe for di mas grandi. Di es sobra di e som mester
cambia tambe e promer i e ultimo numero. Anto dos dife-
rente numero, esta e sobra i e otro numero cambia bo mester
conta huntoe. Bon. Sin mi sabi cual numero cada mucha
a pensa, toch lo mi bisa otro siman na cada un kico ta pro-
ducto di su ultimo som.
- Rectecclon
10. Ki sorto di bela ta cende mas largoe (si toer dos ta
na principio mes largoe) bela di was di altar, of bela di
permacet? Redaccion
UN KENSHI
Kende por corta un buracoe aaina grani den un tarheta postal, koe
el poi pasa su cabez den dj ?
J^olixcioii.
Bo ta cohe un carta postal usa, un carta di baraha tambe
por sirbi. Marca coe potlood un streepi a-b i corta e streepi
a-b coe sambechi, mescos koe e figura l ta munstra :
Fig. 1.
a ..... ----------------- b
Despues bo ta dbla henter e tarheta riba e streepi a-b
corta. Caba bo ta marca...”
|
|
| 2 |
 |
“...t) Anja 2, Num. 2.
AIJ BLAi N CA
; DEDICA NA NOS HUBENTUD.
21 Jan. ALA BLANCA TA SALI CADA DOS SEMAN. 1914
HH 9 rH 8 fiy i NA Imprenta di Vicariato. ^
Promer S. Comunion di un martir cbikitoe.
Un misionero tabata hacieodo su
oracion na rodfa dilanti di altar den
su misa chikitoe. Hopi anja caba el
tabata biba separA di su patria i
familia, desconocfi bandonA ditoerpa
dedik benteramente na es pober hen
denan di Africa Central Sinembargo,
no tabata es sacrificionan ai koe taba-
ta haci tristoe den es momentoei kita
su Animo, pasobi a lo el tabata dis-
puesto pa sacrifica basta su bida
mes pa scapa un alma bandonA.
Ma tabata es poco frutanan coe
cual el tabata mira te ainda toer
su esfuerzonau bendiclonA.
Ta kico tabata taltu ainda na su
trabao, su lAgrima i oracion, pa
haci es coenucoe secoe produci fru ta
mas abundante ?
* # *
Di ripiente el tabata strobA den
su meditation silencioso pa un bati-
mentoe purA na porta di misa. El
a bai...”
|
|
| 3 |
 |
“... bo tin gustoe di bai aja,
Samo ? es sacerdote a puntrle.
Coe mashA gustoe, Padre I Ma
mi no a haci mi promer S. Comu-
nion ainda. Esai mi a desea semper
i Pader a priminti mi esai.
Wel, awor lo mi doena bo, bo
dushi Hesrs. Bo ta desea esai, Samo ?
Com Pader! mucha fortunA
a bisa, mi coerazon lo ta basta
limpi caba pa Hesus f
Bo tin duele riba toer bo pi-
carnan, pa cual bo a haciEle tris
toe ?
Despues di mi bautismo nunca
mas mi a ofende Hesus, Padre. Mi
ta stimEle muchoe pesai.
Es sacerdote a abri es ciborie i a
pone S. Bostia riba lenga tem*...”
|
|
| 4 |
 |
“... boenita worst. Cordando di legra
su muher, el a coempr i a lor den
su lensoe.
Promer di sali foi Punda, el a mi-
ra un shap i coma el tabatin sed, el
a drenta i pidi un bit ter di dos pla-
ca* i a triet toer hende koe tabata
den e shap tambe.
Es bitter ai a smaak bon i el a
pidi un mas. Alatin nos homber su
cabez a coeminza bin, el a cologa
su worst na lomba basta,
nos mes lo cont es gracia i sigur
lo e hari.
Mientras e worst tabata asa, nan
a legra, figurando ki cara stranjo lo
nan mira.
Ora nos coenukero a spierta foi
sonjo, el a bira su cabez i el a falta
su worst. Awor bam busca, ma mien-
tra e ta busk, el a ripara koe nan
ta hari scoudir, i el a comprende un
bez loke a socede...”
|
|
| 5 |
 |
“...80
THAHA COE SMAAK.
Un anocbe un senor res pet able i
ricoe, Senor Girolamo, a sali laat foi
teater i pasando winkel di Martino,
baa9-smid, el a keda masht stranjo,
di raira luz cend den dje, i di tende
batimentoe di martin riba heroe.
Como e baas tabata un bon co-
nocir di dj, el a drenba den e win-
kel, i a puntr: Bon anochi, mastro
Martin, ta kico tin aki? Toer ben-
de a bai sonjo caba, i bo ta tra
ba te asina laat. Di dia bo ta traba
semper asina duroe, bo no por gana
bo mantenecion mas sin traba ano
che tambe?
Senor Girolamo, bo tin raion,
baas Martini a contesta, mientras
el a kita su pecbi foi su cabez, loke
mi ta gana di dia coe mi trabao,
ta alcanza basta bon pa mantene-
cion. Fero Sefior Girolamo mester
sabi koe poco seman pas&, un ca-
lumqidad mash. grandi a pasa mi
bon amigoe Lzaro, un incendio a
kima su cas na cbinisbi. El a perde
toer toer cos, el ta falta awor cos
di mas necesario. Hende mester juda
su prbimo, no ? Wel, pesai mi ta
lamanta...”
|
|
| 6 |
 |
“... ceroenan,
jen di paloe, tabata moeastr camina Mas leuw nan a bai, mas poco
hende nan tabata contra, mas bruto mondi a biia. Poco-poco calmo
i sosiego a bolbe den Wolfert su coerazon. Ma nan a bai mas leuw
ainda, te ora nan a hanja e castiljo bieuw, koe Romanonan kiz&8 ?
traha, koe e Hunonan salbahe a tumba abao i koe deepues e habi-
tantenan nobo di Alemania a larga di drecha di nobo.
E poco jaagdor, koe de bez en cuando tabata bini te aja, tabata
lama e ruina, Castiljo di Hunonan. Coe e nomber nan tabata jama
e heron an, e hombernan bruto i balente, koe den tempoe bieuw bao
di mando di nan hefe terribel Attila, a plama riba hen ter Alemania.
Foi ki tempoe e tabata, ken a trah i ken a kibr, e desterado-
nan no a haci cuenta di esai. Awor e tabata! bandonS i libremente nan
por a toema posesion di dj, esai tabata basta. Gro i Eckbert, e
dos criar, koe no tabata mira fin di nan biaha i koe tempoe di fno tabata
bini acerca, tabata bon contentoe, koe e lugar brutoe tabata gusta nan...”
|
|
| 7 |
 |
“... i largoe, no tabata paree es tata brutoe I
Winfred tamb tabatin ocasion awor pa mira es homber di Dios for
di mas acerca. E mester tabata un homber di basta anja caba, asina
el a pensa, maske e cara, koe a bira bleek i deleg. pa ajuno, tabata
pon paree mas bieuw. Ma e calmo suave i trankno, es amor compasi-
vo koe tabata lombra den su cara i den su wowo cl., a pone florece
den coerazon di Winfred un bida nobo, manera un jobida dushi, despues
di un tempoe largoe-largoe di secura, ta haci flornan rebiba.
Bo ignorancia ta lamanta mi compasion, mi jioe. Bo ta desea di ten-
de algo di Esun, koe a trece salbacion pa nos toer ? Bien, lo mi instrui bo
den su doctrina, eremita a bisa. %
Bam sinta abao Winfred a papia di un tono alegre, conto, mi ta
ol pa tende....”
|
|
| 8 |
 |
“... descansa su curpa, anto e tabata gusta di fi-
gurle Hesus, pasando toer camina, haciendo bon na toer hende : curan-
do hende surdo i mudo i ciego i lam, lamantando mortonan pa un sol
palabra. Of tabata parc, e tabata mira Salbador den su gloria, sinti
riba nubianan di cieloe, den toer mahestad, rondonS, pa Angel- i San-
toenan, pa huzga toer hende.
Intrankilidad i tristeza di su coerazon a disparce pa palabra di Wal-
deric. Luz i legria tabata jenle i tabata pone su cara i wowo brilja.
Mas i mas tantoe el a haja su placer den soliud dj bosque, i mas
poco koe antes e tabata companja su tata na jaagmentoe.
Wolfert no por a larga di mira e trocamentoe di su jioe, i un sospe-
cho a drenta su alma topanti di causa di esai. E sospecho mes taba-
ta basta pa pon rabia. En adilanti e tabata obliga Winfred pa com-
paoj na toer su marcha, hasta di mas leuw i trabahoso. I ora na dia-
nan di awaceroe, toer es hombernan tabata keda cas, i diberbi nan coe
wega, mien tras nan- tabata bebe bon...”
|
|
| 9 |
 |
“... sigui otro. ' . A u
Coe wowo grandi, jen di admiracion Dankmar 1 Winfred tabata mi-
ra rond di nan; nan a hanja nan den un mundoe desconoc. Un pueblo
grandi tabata basta caba pa hala atencion di esnan, koe te ainda no
a mira nada den nan solitud sino algun cas di coenucoe plamA aki 1
aja. Pero Wolfert tabata mira su dilanti. Un cos tabata molesti. bu
palabra a bira mas poco i un lucha vehemente a drenta su coerazon trobe....”
|
|
| 10 |
 |
“..., mientra compa-
sion tabata tembla den su palabra, bo mes por keda, manera antes
den bo castiljo di Huno i jaaej den mondi. Pero mi kiec^pa bo manda es
troepa bai for di bo. Tres criar por keda coe bo, pa nan percura pa
bo cas i planta bo coenucoe. Ademas mi ta manda bo di no oprimi
mas e hombernan liber i principalmente di larga toer enamistad contra
es ministro venerabel di Dios i contra toer, koe kier bai na su kapel.
Wolfert a tende toer esai coe cabez bahA. E no tabata haci cuenta,
kico emperador tabata dicidi riba dj, uoa bez koe el a caba di bringa
e Iucha pa su jioenan.
Awor toema despedida di bo jioenan Nan ta keda cerca mi.
Bo sentencia ta sacA! Carlos a sigui papia, ,,Bo por bolhe na bo cas.
Wolfert no a responde nada. Sin bisa nada el a tira su braza rond
di su jioenan stimA, koe a primi nan na su coerazon. Tabata paree
koe luz di su wowo a paga, su cara tabata bleek i sombrfo, toer su
curpa aitoe i balen te tabata manera kjbrA Es mirada tabata toca
coerazon basta...”
|
|
| 11 |
 |
“... Walderic. Walderic mes no
por a sali pa motiboe di tantoe niebe koe a cai i toer cos tabata ma-
nera morto. Na dia di Pftscu di Naeementoe poco hende a bini misa.
Den di nan tabatin tarnbe e mucha homber di castiljo di Huno, koe
ya algun dia Domingo a falta. E tabata keha koe niebe a cai asina
duroe, koe ta por mes e no por a bini. Awe tampoco, na e fiesta gran-
di, lo e no a risca di bini, si e no tabatin di trece un respond^ ur-
gente i importante. Wolfert tabata maloe, bopi maloe mes. Eckbert
tabata cuid. E mes no a mir, ma foi cara serio di Eckbert el a haja
sabi, koe su maestro no tabata muchoe bon.
Awor tabata ora pues, koe e jioe lo bai cerca su tatai Asina solem-
nidad di Pascu a caba, Winfred a cohe catnina huntoe coene. El a
toema su boeki di reza i un baston basta duroe. Promer koe nan a
sali Walderic a doena nan poco lechi cajeute, caba el a doena nan
su bendicion pa es biaha trabahoso.
Tabata cai nan mashA pisA di pasa e poco distAncia. Cada bez
nan a baha te na...”
|
|
| 12 |
 |
“... boeta un
rato su cabez contra schouder di Winfred, el a bolbe kit, asina el a
ripara esai.
Un mainta enfermo tabata sinti basta bon i su sintir tabata cld.
El a mira rond i a ripara Winfred, koe tabata na roedia pa reza su
oracion di mainta. Anto un rayo di odio a sali den su coerazon i el
a grita. -
Kico bo kier aki ? Kico un pader tin di haci na cama di un Sa-
hon pagano ?
Mi a cuida bo, mi tata Winfred a responde, manera tabata
mi deber. Coe gustoe bo a sosega bo cabez na mi coerazon, ora bo
tabata cerca di moeri. Lo bo saca mi anto, awor koe Dios a scucha
mi oracion i a salba bo bida ?
Mi no tabata sd kico mi tabata haci, ora mi tabata maloe!
Wolfert a grita rabid, Awor mi ta trobe esun, koe mi tabata antes,
nos ta separd di otro min tin jioe mas. Kita bo bai foi mi wowo,
Cristian, mi ta odia bo. ,
Mashd tristoe Winfred a bira su cara, pe obedece na su tata.
Adios, mi tata, adios I E Dios, koe bo ta nenga, bendiciona i
protega bo I
Coe es palabra el a sali foi...”
|
|
| 13 |
 |
“...Anja 2.
\ mu. 13.
4
sfa
'SS/
Ali L BLA N [CA
DEDICA NA NOS HUBENTUD.
24 Juni ALA BLANCA TA SALI CADA DOS SEMAN. (\eGIIU9e\basta
placa na sacoe. Ma compasion di su prohimo e no tabata conoce
Pesai el a puntra:
Pakico bo no ta traha manera otro hende ?
Mi ta inuchoe chikitoe i zwak ainda pa traha.
Asina mes toer e flogonan ta papia. Emile dici, i mes ora el a
sigui bai, sin doena nada.
Ay Dios! e pober mucha a responde, sigur-sigur bo no a su-
fri hamber nunca. Ay, juda mi I Mi no a come nada ainda foi ajera.
Lo mi...”
|
|
| 14 |
 |
“... papia nada. Emile ta abri carta i ta lesai
Senjor 1
Ma haja sabi na cual situacion' bo ta haja bo. Pesai mi ta haci
bo es sirbishi. No trata di investiga, ta ken a juda bo. Mi kier keda
desconoc, pasobra kizas esai por causa bo tristeza, si bo s&, na ken-
de bo ta debe gratitud. Come bon promer, loke lo bo haja den e dos
paki. Caba bo rneter bai na cas tal i tal, doena bo nomber i lo nan
doena bo unbez un bon trabao. Si un dia bo gana basta placa tro-
be, juda anto desgraciadonan tamb; bo no por moenstra mehor bo
gratitud pa es sirbishi, koe mi a haci bo. Adios 1 Biba feliz!
Su manece Emile a bai na e cas ai i a haja di berde mes un bon
empleo. Coe animo i zelo el a coeminza su trabao. Pronto e tabata
gana basta placa. Un cos sol tabata molesti, com e por juda su pro-
hiino sufriente. Su Confesor a conseh di bira miembro di conferencia
di S. Yicente, koe ta encarg, coe, judanza di pober. Promer bez koe
el a bai aja, el a contra coe un hoben di su mes edad. Su nomber
tabata...”
|
|
| 15 |
 |
“..., mi roeman, Winfred a respond hariendo, mientras e tabata
abri stal di su buricoe, basta koe e kier acepta eompania humilde...”
|
|
| 16 |
 |
“... bo gustoe. Maske
bo ta kibra un calbas, podeser net na ora koe bo dooshi
tabata cerca cla, ta nada. Bo tin mas calbas ainda.
Mula punta di bo sambechi mas scerpi. Pacnchi bo tin
hopi,' no ? Sin paoenchi bo ta gana nada. Bo mester pusta
coe bo amigoe. ken di dos lo trah mas fini.
Bam, man na obra. Aham Mi tin un cos mas. Falta
poco mi a lubida. E carni i pepita, koe bo ta hanja paden
dje calbas, no mester tira afor E coerazon di calbas bo
ta doena na bo mama. Bisa, mama, traha stroopi coene.
Ta un remedia famosa pa verkoud i dolor di garganta.
Pronto mi ta spera di mira e boenita cosnan ko bo a
traha. E figuranan. aki ta sirbi pa ehemple i pa model.
Bo mes ta basta ingenioso pa fabrica otro cosnan mas
boenita ainda.
Adios. Buen exito. Pero cuida no corta bo man !!!...”
|
|
| 17 |
 |
“...sms msba.
H
rr=i i7=> n=*
eet^sjs
ll^FlrSI b= *1C-SJSJ BC
JSJSUBIBlEHfBJBI
Solucion di Charade
1. 55/b. 2. Zaag. 3. Morto. 4r. Cruz. 5i.
Theebladji. 7.. Esun coe su cabez ta mas grandi.
9 Choncborogai. 10. Un spiel..
Piscar. 6.
8. Adam.
Charada.
1. Kn por traha coe 13 strepi un palabra di cincoe let-
ter, koe ta nomber di un cos blancoe, koe ricoe- i po-
bernan sa usai? ^ ^ n
2. Scirbi 52 strepi i letteman S S S R R 0 0. Busca
for di toer esai un mandamentoe di Dios. Marfa Louise.
8. Un bez nada ta nada, ma cuantoe ta dos bez nada?
4. Kende por scirbi 24 coe tres mes cijfer ? ma no tres 8
5. Pone seis strepi, no kita nada, no pone nada acerca.
com ta haci trinta .1 . , . ,
6 Com dos strepi coe dos strepi por naci siete?
Jnlla ylllefi
7. Cual ta e cos coe bo a mira, i coe bo no ta bolbe mi-
ra mas Ramon S. Gomez.
8. Kiko nos ta hanja pornada, ma pa kite tin bez for
di nos ta costa basta placa\? Johan Hudson,
9L Mi ta un criatura masM- infelia, pasobra un dia...”
|
|
| 18 |
 |
“..., hende a ripara den dje un
cos celestial, un modstia natural i amabel, koe a causa admiracion
di toer koe tabatin felicidad di contra coen. Si acaso el tabata jora,
tabata trabao pornada di content sea doenando cualkier coi hunga,
sea contando cualkier coi hari. Solamente si nan a cont e ora ai
algun cos santoe, of pronunciando dushi nomber di Hesus i di Maria,
a haci sonref trobe. Apeoas el a jega na anja di sintir, el mes a
transforma ud cuarto den palacio di su mayornan na un kapel pa reza
aja. Ta aja el tabata sconde, evitando wega coe su amiguitanan. Ta
aja el tabata reza na boz altoe salmonan di profeta David of otro
oracion piadosa.
Toer seduccion koe mundoe, of briljo i boeniteza koe rikeza di
su mayornan por ofrec, no tabatin ningun inters pe, basta el ta-
bata desprecia toer e banidad ai.
Na su diez anja, un edad koe otro mucba no sft comprende ainda
banidad di mundoe, Imelda a toema resolucion caba di bandona i di
renunci. na toer grandeza di mundoe. Su deseo...”
|
|
| 19 |
 |
“...m
Solucion di Charada
1. Pasobra el no por papia. 2. Worst. 3. Cartagena.
4. IJs. 5. Coco. 6. Dia galinja lo hanja djente. 7. Ora
cachor ta mord. 8. Mesa. 9. Brug 10. Tm 21 barril,
7 di nan ta jen, 7 mitar jen, 7 basta. , ,
Promer solucion. A ta haja 3 barril jen, 3 basta, 1 mi-
tar ien; B ta haja mescos; C ta haja 1 barril jen, 1 basta
5 mitar jen. Segundo solucion. A ta hanja 2 barril jen,
2 basta, 3 mitar jen. B ta hanja mescos. C ta hanja 3
barril jen, 3 barril bashl, 1 barril mitar jen.
Charada.
Kico lenga di Curasao ta?
Mi ta un palabra di 9 letter :
Joaefa Arnemann
Qt. van Utrecht.
N. Wever.
ta nomber di muher
4 9 8 5 4 ta fruta y § /
3 4 3 4 toer mucha chikitoe s& haci
3 2 5 6 7 8 tin hopi na Curasao
1 4 8 8 ta un isla na West-India
4 9 8 ta nomber di muher
Mi henter ta un coenucoe na Curasao.
8. Kico tin den un cas basta ? . .
Dos mama i dos jioe mester a parti ires florin cada
un a hanja un florin. Com sai por ta? TeresaLmdor& wui.br.
5. Mi ta...”
|
|
| 20 |
 |
“... tin bn-
ranca basta altoe i par, i mas na pia di e baranca hende ta mira
dos cueba, un hopi mas grandi coe e otro. E lugar aki ta jama
MaaaabvSOe, i ta aki-banda e tres muchanan a bai piki paloe.
E ta sigui.
PA LUNA DI OCTOBER
PODK5 PI £OS££O.
Un courant Americano ta conta sigiente boenita historia.
Pader H. despues di a traha 10 anja bao di paganonan na America,
a bolbe bai na Londen i aja el a cera eonocir coe Pader D. di un
famia nobel i ricoe. Un mainta coe nan dos a haci un paseo den
parcpie di Kensington, pader D. a bisa su companjero : Mi tin koe
haci un bishita na Senora B. Promer aja el tabata protestant, pero
awor el ta un bon catolica. Caba el ta gusta bishita di un misionero.
Bam coe mi.
Apenas nan dos a drenta den salon cerca e senjora, e pader H. a
ripara, koe e senjora tabata bisti na costia un rosario grandi di ppita
di paloe, net na mode manera sueur di combentoe su bisti su rosario.
E pader a keda un poco straujo riba esai, loke e senjora no a larga...”
|
|