| 1 |
 |
“...^am mtftlitm l tempwfelicm ijlud,
^uote vifendicopiafilia mihiejl:
mihi maluerim^ quas Hermits voluit arenas^
No PaHole tuas, non Tage fulue tuas.
Non te eonuenio, quin dolior txeo, quant is
LMe vexti e tenehrU^ eueh'u e tenehris l
Omnis Utetur mundtts cant ante StlenOy
Mependere iuuet[emptr ah ore tuo.
Miretur Rhodope ^ miritur ^ ifmarus Orphea^
cJWf pendere iuuet femperab ore tuo.
Gaudeat r Phcebo Parnafia gaudeatauUy
Me pendere iuuet fimperaboretuo.
lam duisyfuperiteneatquidrcgia mundiy
Signaque tam curfu quo duodena meent.
Cur nobis non aqua dies cum noHi recurraty
annos alibi terminet aqua dies i
Torrida cur aflas longas exporrigat horasy
Cur breuiore diem luce Jed ardlet hyems.
Delia, ceu Proteus, cur tot mutetur in ora ?
^tidfactatfrater, quint us t Err oferat.
OdtUt, quosifta tuuat perJi*afio,Jiire
^uaqueeuenta hominis, quaquefittura loqui.'
lamjpacta annorum npetensab origine mundi
Per dtJJeSia nouumJecula carp'u tter.
^ms artes linguasquetulerunt...”
|
|
| 2 |
 |
“... a ipfius caufa. S9
^ua fit caufa tam magna inaqualitatis frigorU locorum verfus ortum
r occajum Solis jubeadem polteleHatione,cum partes Occiduamagit
caleantyreoange&nt. 60...”
|
|
| 3 |
 |
“...INDEX.
'*^mdde louu r Mxrtis cofuktiomfentiendum. \2i
Inlouer VenereitanqmmmTutu,anTtn£lurxpirfe6iiokteAt. 124
i^aSaturmu r Ittpiter interfitnifcendh
. ^id (i ferment urn exnobiliorigenere km diSiU binu inter fi mixt is
adiiciaturyanmnfermentumfermentAtummfuinaturam trabat r
Conner t At f
Cum philofiphi die Ant exprejfe, mAgiJieriumfieri ex corporibtts r (piti-
tibuSyprAter corporA tAm didlArJpirituopmeH-. cum veto abnegent
Mercurium vulgty Antimonium tAmen recufore ncqucAnt (cum Ji-
gnumeli yCjuod ei cur rum triumphAlem Attribuunt y r in medhinA
corporis humAniprimas) quidfintiendum. 127
Cum Antimonium fit crux multorum thymicerum : annon extrA Artis
pomceriA eiiciendumfit. r 2!
o/fimo vel cAlore cApricorniy rofitum philofiophkum ktificari ne~
quest.
^wdfi cAper hie MArti occurrsty cut proprius oddicAtur aries y An non
hincfieAinErichthonioexortAyroburA MArtCyfixitAtem colorem
Acquireret. 132
of non in SolCyLunAyr Mercuric quid veritAtu infit. i3t
Luna mot us...”
|
|
| 4 |
 |
“... redditurum mercedcni fccundiim fua opc-
raj bonk & ps vitam xtcrnam, omnibusq; bonis aftliienccm; im-
probis vcr &f'celeratismortem di llipplicianunquam dclkura 5 hoe
modo:
Sed cum iudicium tam tandem vcneritorbis,
Cenfebitq^pioshomines Deusipfe,malos^-,
Atq^ malos rurfum tenebras detrudet ad mas;
Tam demum nofcent quantftagttiofa patrarint;
Terra pikautem nutrtx hahitanda manebit.
HaecReginapoftquamadSalomonemvenerat, cauiamfuiaduentus
expofuitjQiwpropter a Salomone humaniffimaccepta & tralata
cft: Eodcmrempore HyramusPrtncepsTyri fagaciffimus,quihafcecx-
ercitationes Philofophicas iam pridem cum Salomone inlituttis fee-
qucnrauerat, vf vtrunque,&:Regem & Reginam, fapientia pitecel-
lenti Par iuflrifiimum, fdutaect,Hierofolymam iecontulit: Quibusin
palatio quodam congrcgatk, Rcxanimifui gratitudinem & inten-
tionemfequentidcclarauitoranone:
Magnam merobk. Principes prteclari, deberegratiam, facile agnefco, Salomon*
qui,relidisveftrisditionibus& amicis,hucurque mea de causa...”
|
|
| 5 |
 |
“...Prjma Dies; De Coelo et Elem. u
^uam mas focminx. Vnde Philo/ophi non abfc|; cnii/a dixeninr,opus
noftrumdlinuerlummundum; quod enini in miindornpenus,hig
eftinfeiius,& contra.
SABA.
Quo vinculo ctam
propinqu ccelo coniimgicur, vt propiiis n po'iJir, quamuis ar crai-
iiorinteiccdat,autpotjus aqua.qiicE vtrmnquccolliget, quiacx aqua
perrarefa(aionem&condeniationemvtraq;facT:afint.Aquaitaq;^efl:
viiiculum,quo Terra& Cmliun coniunguntnr, rcfertq; vicem vmbi-
lici & caulisjinio matris & nutricis.Rg^' aqiiam auccm licincelgimus
^lrem craIlrorc.m,aur terrain tenuiorein. ^
S A B A.
Qmdnam prius f uit tempore, an...”
|
|
| 6 |
 |
“...Prima Dies: De Coelo et Eiem,
~ y SALOMON.
yeru'-^cego lam dcfefTus/ic vos tsdio quodam vltenoris differ-
tationisafficinondubico; Quapropter hocdie hic fiibfiftendumiu-
.dico,quomaaftinuraealacnoresdc 'fequentibus noftra colloquia
,connniiemus. Mihi ex veftiaamica coiraerfationc, ver philofophi-
ca,rantufnvoliipradsacccfllt,vc nunquampluscontigerit.Ha;cenim
colloquia mcntcm adDeumerigunt, vc cius opera tamvuluoinco-
gnita,quaui cognita,tam oculisinuil)bilia,quam vilbilia conteiuple-
tur&agnolcat, quam fintadmiranda, & mylteriis plena, nullo vn-
^uamrempoi-e exhauricnda, qudm diuina. &ramo Creatore di^na
qiiamhumanis vfibus& fanitati vtilia & proficua. Sit autem gloria
""L. nihilofecit,faftaconferuac,& pro-
uidentia fua gubernat, done-ceademiteruminvnum globum reda-
|
|
| 7 |
 |
“...Secvnda Dies: De jMeteoris. <^3
dam ? Hic vcr Anes ob id beneficium deportari Plirixi aut potius
vellcris tam pretiofi m coeliim translatus perhibetur,Ybi primum Zo-
lacf ignum tenet; Idem dicendum de Taiuo; hic enim Europam Fautus.
l^admiioioiemgeftauitjciiiiisfoimamliipiterafrumpferar. Eftau-
tem v.adnnisidemopifex,cjuiIaron, quod patetex eiufdem generis
ierpente, eiusq; dentibus lemmans, vnde terrigente armati profilie-
nnt. SiveiproAchcloo, inTaurnm mntato, cuius cornu copiam
omnmm terumclFudit,hicTaiuusfumatur,eodcmresredit; Taurus
emm Chymicuseft,quodexaJlegoria iJli affidaomni ex parte patet.
citnmca;lefteligniimfimtGeraini,Caftor&Pollux,quicumfo-Gcicini.
rote Helena & toto bello Troiano, vt alibi {nempe Glib.Hieroglyh.
Agyno-Grscor.) demonftratum,ad Chymiam fpelant: Ita Cancer Cancer.
Heiculi m-tifici labonofo Chymico fubmilTus, Chymicus eft. Leo Lco
quoque Cythteroneus feu NemetEus ; atque ita de cteteris fignis &
pleniquefydenous ftatuendumerit...”
|
|
| 8 |
 |
“... ccrcitudine,vt vohint: dcfiniane
priuSjVtraexillis diuifio fit lcgitima,cum ambx veritati coinienire ne-
^qucant. Sexto,ofiendaDt,etianifi fciant pofitum Planetarum & lyde-
rumadhoram vel momentum alicuius Natiuitatis, quomodo illud
momentum, quo quis vitam ingreditur, prxlagire poterit omnium
^ius vitxaccidentium&cafuum. Scptinvo, quomodo gemellorum
vno momento quafi temporis cditorum, diuerlos mores, faciem, gc-
ftus,vitxq; totiusadionesexculabunt? Habent quidem regulas, vt
dicunt, certas,abantiqiiitateillisreiidas; ldhxnonpoteruntnon
EnsinEnsmutarej aut talfitatemin veritatisformam. Eafingula A-
ftrologiam mihifiilpedamreddunt, inprimsillam partem,quxver-
CimrcircaNatiuitatumeredionem. Ptolcmxusquidemex^gyptiisPtoIemfai
probams&antiquusauthor,clehiscopiosrcripfit,vt&ilIcamaiori-
Dusaccepit, & multi alii volumina de tam incertis rebus ingcntiaedi-
dcrunt: yerummillistotfuntobferuationcs, exccptiones, &varia-
tiones, vt ommadeomnibusdicipofirc, putandum fit. Saturnus&PIanetanim...”
|
|
| 9 |
 |
“...jgN:I6MAi
87-
Enigma.
88.
JEmicma
83.
74 Septiman^ Phhosophic-
nonhominihus, fed elemencis reliquis j Hoe eft, elementum aqua
cxiccandumcac&ignismaiorcrafulgoremhabebit, aucterra fupcr-
fluademeada,, & arapparebitinfuaipharaapertior. Inaquisenim
&c humidis.locis bic Draco ftabulatur,.vndc pcrinfidiasincautos pla-
rimos adottijr&iruerimit.
SABA.
. Qt^faciendum interfefoDraconi?
SALOMON.
Idem quod Cadmus Philofophus ei fecit; Extrabendi cnim itinr
illidcnres, inq; agmmphorophicum prodrainio (paigendi, vnde
Terrigcna niox nafcentur^qui ramen aftii arma^quib u s Cadmtim pe-
nint.in feie dirigereaddaciintur,{q; ipfos ciuib quailbeRo ad vnum
omnescadere; K.ocelf5quoddiciintPhiIofophi, ilvKum occideris,.
omnes. eruar mortuL Vnum enim elemenrum atua.hit alrerum fibi
Yiciniim, tanquam frater fratrem viacn) o cordanguinitatis, vsl ad vi-
tam, vel ad mortem, nempe ad bancaqna rerram, terra ignem ignis
arem, vel adillara araquamugnis arem,igncm.terra,, in qua quie-
fcunt...”
|
|
| 10 |
 |
“... L O M O N.
Requilitum quide.mcfl:,atnon vnumPhilofopIiorum fubiccium,
nili allegoricc. Radix cit metallica, terra nigra, immunda,i!T!pcifei£i:a,
caputcorui,aqua vifeola,in quacoquanturicliqua metalla, icdphi-
lobpbicain tam immunda baineaintrare dedignantur, ne magis ma-
culentur,quampurgenturafecibus. SaturnusapudPhilofopliospu-
trebu5i:io,tenebra;,nubes obfcura & nigredo eft,ku eclipfis luminum,
Solis&t Luntc. Planecarum iummus,mcrallorumimusclT:,!ncGElovl-
timus,inopereprimus, cum ouumpliilorophicum inucrfummundi
noniniiuia vocetur; nam quodinmundoeftprimum, inouoeorum
vltimum>& vice versa, habetur.
SABA.
non cum Saturno aperiuntur poYtts (cmtiAYum,
(puifeptimtis eft in oYciine, vi habct EpiJioU Rhajs ?
SALO...”
|
|
| 11 |
 |
“... concepta, ab aftrorumq; inft uentia
informata,varias de fef opiniones admittunt.Nec ver omnsfumus
Lyncei, vtfedentesin montium iugis penetremiis acie oculorumad
intima metallorum cubilia, &c contemplemur eoriim matrimonia,
concubitus,ortus,agmen,&decremcnta: Etvtoculi&ingeniumad
hanc Theoriam fufticerent; non tarnen tetas & temporis mora, corre-
Ipondcrent tam diutince contcmplationi Qms enim noftriim me-
tallavidit,&incunis(vtitaloquar) &inRegumcoronis,hocft,in-
cipientia mifceri, crcfcere per augmcntationem grampeife Ai, & coa-
gulari totain aurum ? Magnificentiam auri animacfuertimus iam per-
IcAi Scfulgentis, fed humilitatem & vilem cius origincm non per-
pendimus. Agathoclesinformafiguli obfcurusmanfiircA^ift*iR.e-
gisSiculiomniacuoinnotuit.Itaplumbum quisadmiratUr, &aurum
^uisnonappctit? Sed hk quarendum, qtiomodo hoe ex
M gene...”
|
|
| 12 |
 |
“...; neutrum abfque fpinis, raoleftiis, &cautelis
vtilitatem pracbet. Ha:cefthcrba,fcu SaturnusdeCanalibus, qua la-
pis Bafiliano fratii eiicitur, & fanitas rcduciturpoft infinita experi-
mcnta fruftra adhibita.Non tarnen fu m author cuiquam,vt in vulgari
illofoeculento lmimetao tempus & opesperdat.
H Y R A M V S.
itKiGM A Q^odfiQt^ricornm tam diluf in Venerk hor turn exfi
fonatur,'vt lucerne Sole rofiu ihigujlet, mirum videhitur^
quantumpurpurearum rojarumprouentus feejiuatur,aut ex
fimo aut calore dili animalis > an hoe pro mhilo reputafi
hitur f
SALOMON.
Scitumeft, qubd Venus Capricorno coionam purpuream impo-
nat, verum cum ipfe pctulcus flores dcpafcat eins horti, cxcluditur,&
nil prater vnius dicipulchritudinem & faftum illirelinquitur-; Venus,
benignifllma eftDearum, fed Capricornus ei aducrfus, benignitate
crus...”
|
|
| 13 |
 |
“...jEnisma
iji.
Tertia Des: De TfiRK-iC Fossiltb. rot
6ccorrumpit,nona(ldigniorcm foimameuchit. Et fi qus ciufmocli
coaguiationeslegunuu, funrtameaaruHesfophifticx,&illcgitimae,
cxairinibusdcl'itisncn corretpondentes.. Ex Mcrciiiioetiimnon fit
ful^ hu' 11 ri,n HmvareHcimertsexteieeiufdcrn ,quodviiidisnoftet
Lcoefljc larci in minexz tiottututrcnt, inquitRofai'ius,i/jpisw-
tis tarnen non crederent. Hanc vcnditores agnofcerent,non vendcrcnt
tam vili pretio, nccRcges pennitterent ad quenquani Philofopho
rumpcracniiC; £iiicftudtnm philorophicum cllet inane, ScpctU'Ct
lucntiajVtPctnis de Zalcnto inquit,cum luis frairibus,
H Y R A M V S,
Qmd detin7ura volutiliJ{atuis> aneafgi foJSity
nee ne i
S A L O M O N.
Simt fpiritus antimoniales, quiex igne airrum ignitum, ciii mifti
funtjdcfumptum fuperficic rcnustingunt, &altius colorant; fed fi id
iterum admoiicatur igni, tindlura aulatcum fpiritu &c fngef^um
aliam dc nouo afifumit. Hi funt artis & naturae liifiis, qui nunquam ad...”
|
|
| 14 |
 |
“...Tertia Dies: De TerrjC Fosjilib. 105
SABA.
Granatus; Namq; inignepeififtit, rubcisq; eftj&aarifminan.i-
turaliterin (comincC; quibus propiictatibus fi ingrelTus in metalla
accedat & pondeioiitas,ncfcio quidverar tinbm'Kin co dciir. Adnai-
rabiliscftnaturahuius lapilli prs caetciisoninibus. Vaporauriineo
fixuseftj&colorrubus,quiadeft,cincliajpaludamentum. Natuva
Ineofuorumarmoiuminligniainfculpfit, fiiarq-, planr.Tveftigiumre-
liquic: Impcratorem Diux Mcmorix Rudolphum II. hoe medio
Mercurium vulgi prarcipitalfevidimus. Artihciscft&coagulationcm
cumfixatione Scingiellliilliaddere, &ciiiduraeiitperfeAa. Enhic
cft campus Martius piotyronibus ad cxercendum non tam manus,
quamingcnium; vtrimcntur, an Granatus fitartivtilis, fiuc
non,cur,& quem ob defcdum ? V t cnim cft Medici, corporis b uma-
nipartes,venas,neruos,ai tcrias,humoi CS & operationcsconcempla-
rijVt fanitas & morbus difcernan tur, eau fa cuiufque innotefcam cuni
fymptomatibus: SicChymicifcuPhilofophi naturalis...”
|
|
| 15 |
 |
“...^Enigma
151.
108 Septiman^ Philosophic^
reddit, ita vt in metalla facile ingrediantur. Eodem modo dicituc
qiioquc ai' & oleum; quia olcofa func ae'iia, & liumedancia, (ecj; in
^oros corporis profundos infinuantia.Sed Philofophorum oleanon
funtflammantiajautcombuftibilia,vtvulgaria,aquibus hkquoque
fiotadifferunc.
SALOMON.
Qmd efl proprium nomen lapidis ?
SABA.
Lapisvcl Apiseft; Lapis, quiaduram materiam obtinet,perquam
virtutemruamedundit vcluti aurum per lapides diuidlmosfuas ve-
nulas. Apis, quia Apidem degyptium fuaforma reprxfeinat. Sonar
autem ApisdEgyptiis bouem, fub cuius figura Ofiridem coluerunt,
diccntcs, Ofiridisanimam in hunc bouem migrafle, qui cornicula-
tam Lunam albam,alias toto corporc niger, in fronte vel alterutro la-
tere geftauit. Materia enim philofophica, quae per Apim expiimitur,
noneftLunaicrefcentisexpers, in quamanimaOfiiidis continua fe-
riemigrat, hoceft, anima corporalis, vtvult Artephius.ligaturcum
animafpirituali, in propagatione tin...”
|
|
| 16 |
 |
“...114 SePTIMAN^ PhILOSO PHICiE
rismundjapices, lineas &figurasrealcs, quales funt omnes vifibiles
creatuf3c,contemp}andas & agnofccndas verfemur, vtile, honorifir
cum,Scneeeflaiiumerit. Quid AtuoniumEremitamindiescruditio-
remreddidit? Nonlibermamifcriptu, aut bibliotheca copiofa,qua
caruit; id fola contemplatio Mundi,leNaturae, eiusq; variaruni
partium fecundumcaufammgenera inquitio. Ternasinhocpagi-
nas abfoitiimus, non pro remm dignitate, qua: potiiis Angelicum
eloquinm^quam balbutfem humanam poftulant; fed pro talenti no-
lli-irationev&racntisiyncctitate, vcpomimiis. Nunc Herbaramvi-
res & diiiaiirates percurrcndo inueftigabimus, quatenus hisPhilo-
fphialaoftraadfuamintenuoncmvcitiir. NonenimHerbariumin-
ftitnere eft nofti a: voluntatis aut huiufce lod>actcmporis. Scripl-
runc &cdiderunr de his fua opera prxgrandia viri excelientilTimiin
'iuprlis }ingtirs&nationibuS;^tam copios &abfo!ut, vt hanctra-
landi maccrianiracisilluftratam omnibus lquentibusprreripuerint.
ii...”
|
|
| 17 |
 |
“...OjvAKrA Dies: JDe Vegetabilibvs. 115
aiio raouens&adliiia, nee non materia, motumrecipiens &pafllua,
vnde planta; cuiiisliJaetradicales partes genetantur. Habet ptacerea
fcmen,velimoimm,ruumcorcicem&tegumenmm,cuiincliiditur,&
adplantationein viq; vimice inregiaconferuatiir. Tum li inbonam
rerram,boc eft,be.ne letificattti a Stercurio illo Deo,ipargatur, cuiuf-
ciinq; fpecieifiierit,creicereindpithoc.modo: InreiTapingui&fter-j^jj,jji^_
corata eft acredb quaeda niccalis ien /alisperra,qua f ioluaturin aqua creicead.
pluuia vel nubiiim, & feme terras litined'um,penctrarurab hacaqua
iiitrosa,& intumeJcit,e vfque,donee eortex iimamtam &pliy-
dieo: Sic glades quernas,fabs,pila,amygdala,pruna,eeraia,&reliqua
vegetabilia omniaortus fui initium iiiintintiquor qudurioraerunc
putamina, eo longius tempus tcquuitur,ancequamiisapertis&hian...”
|
|
| 18 |
 |
“...Septiman^ Philosophic^
in fcrins vtnimq;, quse fuo amcnto fcn-'pcr fu nt affixx,vt tam nodlu,
quaminccrdiiihuamurioieca^li &pinguedineccrta?. Illaramincre-
mentumpernutncioncnihacracionevidetiiiconcingeie: Coiticerc-
minis vegetabilisriipto,acconceptioneirafada, ex imo terra! per po-
ros aura quaedam feu vapor euaporat, qui attingcns fibras & venulas
radicum, abillisattrahitur, & veludfitientibusimbibiriir, non (Ine
puluifculis terrx qui cum vapore alecndunt. Vapor hiclubhumidus
per meatus anguftospcnetrat, & vna cum terrca fubdantiadibiairo-
ciaca.fepcromnesdimenlionesplantxextenditdn qua a higorearis
circumllantiscongelatur,&iuaqiiaicu fuccidcniit.itcm red/t. Qrm
modociimnaturalcccirui vcatur,hiiicplantainalcum creieit,&in
lateradilataratur,co vfquc.donecadiultumagmeuperucnciitjin qua
Vcgetabi- quicfcit. Terra & aqua fiu vegetabilium parentes, nucricesqiie,
liara paren* quemadmodutn & nutrimencai led aqua in areratrauUt, eatrter-
*'* ram fccumallumitjvtfimulalccndant...”
|
|
| 19 |
 |
“...ipz.
:i4 S E P T I M A N P H I L O S O P H I e j;
SALOMON.
In Leone Sol elcuacnsjtanquamin throiiol'iioyconfiftir^ indcvirers
jcfficacioresin terraincxcrii:, qnodob inorainrupraterramcontiniia-
tam potius accidcrc, quam alias ob canfas, fupcrius in Prima Die dif--
C.urrum eft. Conliderandum tvinicn,qaod habitanubiisintray£q,na-
torcin&Tropicuin Capricorni, fub VirgineSol verticaliscft,maior-
que calox, qui indeab Aricte c vfqucincrel'cit; & qnod Triticnm
phiIorophictunliibillnzonri,nnindinafciprfum3tur. Vceniin tiiti-
ciim,qiimaturins fncrit, c plus qalous requirat, doncci mellbri-
bns demetatur in Septembri; ita & optisp'hilofophia calorem au-
jliorem admittit,donec ad maturitatem pcrueniat.
HYRAMVS.
Qus color tritico jyhilojhphiie maturOy^ c^nodjignum
citis perfelacoBion^i
S A L O M O N.
Rubedo fuperemincnsjquir poft varios calorcs praeccdentes Icqni-
tut; Primo in Leone viddiadeft humiditasmollis&aquofa,qu£ein-
dies inagis & magis ablumitur vfqnead Leonem rubeumj...”
|
|
| 20 |
 |
“...Qvatita Drs: De VegetABiriiBviS.' jf
Jhilofophinieminemnt: Ties'hifumSoIes,feu Ap^lfenes,nemp
Tnagnixnundi,parui & terrem, qiioi-um vnu'S alteri vircsioas'ccmma-
nicati &infndir,a^aperion-ivKffcoinitio .SolcoeliIasnpa3^ttirna,fu.
gatoi'vmibraE&.fi'ig'ons5 domiiitis vitz, iosradiosmittitmcentrum
terra, ibiq;filiuragignir,incognitum necvi.cinisfuisiahonoratum
ctiamamicisvelconianguincis, mnominamm-arrificibus. Huicpa-
trunoHium relinquit.non boues, vt Augia Solis filio^ fed vellus au-
xcum. vt alteri filio ciufdcmi£ta,.hoceft, cfficaeiamaurificandi vei
tingendimctajlajmperfefta inaurum, &iknandiagros inter'homi-
nes Atqtiefjc Tinturacor=quoquc hominisrcfpicit: "ytruroqucSc
eor&tiniauram vnii.fpirmis, vt oommunem amicum, ampleticur,
tam huic,quam il acoepflrmus; vnde nexusht ex temts vin calls in
vno nGdo.quinonfacilecfbdilTolubilis, nempevtvnianturtinaiura,
ipmtus vini,^ cor bumanum; ex quibiisillaRegina eft, habensin fc
-omniamherbarumpotentiam...”
|
|
