Your search within this document for 'marmer' resulted in 30 matching pages.
 
1

“... steenen. ./ 483 Verblendsteenen..................483 Bricoma ol decoratiesteen . . 84 Prolielsteenen...................484 Kalkzandsteen .......................484 Drijfsteen........................... *** Vuurvaste steen......................484 Metselsteen in Ned.-Indie............*84 Natuurlijke steen als bouwsteen. Zandsteen Kalksteen Hardsteen Marmer Leiplaten Granietsoorten. Granietporlier Syeniet . Porphier . Diabaas . Dioriet . Porphyriet Tut- en lavasteen. Trachiet, andesiet. Serpentijn, peridotite Talksteen . . . Gipssteen en albast 88 490 485 486 487 -490 490 -493 492 493 493 493 493 493 494 494 494 494 494 Materialen voor waterbouwkun- dige werken. Rijsmateriaal Ballast-, stort-, zet- en glooiingsteen Riet, stroo, enz...................497 Metalen. Ijzer Ruwijzer .............................?*" Gietijzer . 499 Smeedbaar gietijzer...................43 Ijzer en staal..................... Smeedijzersoorten en haar...”
2

“...NATUURKUNDIGE GEGEVENS. 389 LICHAAM Temperatuur in graden Celsius Soortelijke warmte Aluminium Lood . Diamant . IJs . Ijzer Gips. . Marmer. . Eikenhout. Glas . . . Goud . Graphiet . Houtskool . Cokes Koper Messing Nikkel Platina Zilver Baksteen Kwarts Zink. Tin . Aethylalcohol Glycerine 100 / Petroleum . . Kwikzilver . Terpentijnolie Lucht .... Zuurstof . . Stikstof.... Waterstof . Kooloxyde . Koolzuur . . Waterdamp . Lichtgas . . Rookgassen . 0,205 5 calorie. 0,031 5 0,095 5 0,273 3 0,455 7 0,502 0,109 8 0,121 8 0,190 0 0,273 0,210 0,57 0,177 0,031 6 0,20 0,296 6 0,314 5 0,203 1 0,094 9 0,101 3 0,245 0 0,109 2 0,140 3 0,033 5 0,055 7 0,215 0 0,191 0,092 7 0,056 2 0,545 0,576 0,51 0,033 0,410 6 0,481 2 0,237 /0,307 0,217 0,311 0,243 5 <1 0,306 3,41 o 0,305 0,242 5 Z. 0,303 0,210 9 0,42 0,480 5 § 0,39 0,357 gemidd. 0,32 i"*ecapaci** jan materialen wordt veelal uitgedrukt in calorien per M* gewicft...”
3

“...400 NATUURKUNDIGE GEGEVENS. MATERIAAL, Soortelijk geleidings- vermogen. Soortelijke weerstand. MATERIAAL Soortelijke weerstand in Ohm per cM1, cM*. Koper 58 0,017 Marmer 500.10* Aluminium . , . . 25 0,03 Mica 23.1012 Zink 17 0,06 Guttapercha 450.101* Geelkoper .... 14 0,071 Glas 7,4 .10'* Platina 7 0,14 Eboniet 4,000.10'* Ijzer (zacht) . . . 15 0,7 20 % AgNO, 13 ,, (hard) . . 10 0,10 HC1 1,4 Lood , 4,8 0,21 NH.C1 3,2 Nieuwzilver . 3,0 0,33 ,, HNO, 1,5 Nikkel 0,12 Nikkeline .... 2,4 0,42 H,SO. 1,6 Kwikzilver .... 1,0 0,95 40% 1,6 Kool 0,010,001 100 tot 1000 80% 10 Het soortelijk geleidingsvermogen van zuiver koper is 61,1 ; een alliage van koper met 3 % aluminium geeft een 5 J maal zoo grooten weerstand. Koper met een geleidingsvermogen van 100 % is koper, waarvan het geleidings- vermogen gelijk 60 is. Handelskoper mag geen lager geleidingsvermogen hebben dan 57 ; verzinkt ijzeren telegraafdraad en bronsdraad resp. niet lager dan 13 en 94 % van...”
4

“...MINERALEN. 405 Ammoniumcarbonaat vindt men in guanos en bij ontbinding van organische stoffen. Calciumcarbonaat komt in de natuur voor in kalkspaat, marmer, kalksteen druipsteen, kalktuf en krijt. Magnesiumcarbonaat vindt men in Magnesiet (talkspaat). Dolomiet (Bitterkalk) is een dubbelcarbonaat van magnesium en calcium. Spaatijzersteen of ijzerspaat is een ferrocarbonaat. Phosphorzure zouten of phosphaten. Calciumphosphaat Ga* (PO,),. Apatiet is een dubbelzout van calciumphosphaat en calciumchloride. Het calcium- phosphaat vormt verder het hoofdbestanddeel van talrijke mineralen als het phos- phoriet, koproliet, phosphaatkrijt en andere phosphaten. Waivelliet is een aluminiumphosphaat. Vivianiet is een waterhoudend ferrophosphaat, dat in laagveenbodems en humeuse kleibodems gevonden wordt en aan de lucht van wit in blauw overgaat. Zwavelzure zouten of sulfaten. In den bodem komt alleen het calciumsulfaat voor; het kalium-, natrium- en magnesiumsulfaat vindt men in...”
5

“...408 MINERALEN. Klei en kleigesteenten zijn de stoffijne verweeringsprodukten van gesteenten die daarbij een chemische verandering hebben ondergaan. Hoofdbestanddeel is steeds aluminiumsilicaat met grootere of kleinere hoeveelheden ongebonden kwarts- zand en andere bestanddeelen van het moedergesteente. Kalk en kalkgesteenten zijn eveneens het produkt van een ontbinding van kristal- lijne oergesteenten, voornamelijk die, welke groote hoeveelheden calciumsilcaat bevatten. Bij de verweering wordt deze- omgezet in het koolzure zout, hetwelk in koolzuurhoudend water wordt opgenomen en later weder als normaal calcium- carbonaat wordt afgezet. Daar in de moedersteen pok magnesium voorkomt, vindt men in het calcium- carbonaat niet zelden het magnesiumzout. De oudste kalkformaties, zooals het marmer, zijn ontstaan door verdichting der onder druk der water- en bergmassas verkeerende brij achtige kalkaf zettingen. Mergel is de innige vermenging van het uit water afgezette...”
6

“... liggend leger kan inwendige scheuren veroorzaken. Men zal dus goed doen vr de aanneming vast te stellen, of men den steen met liggend leger wil hebben. Kalksteen. De kalksteenen behooren evenals de zandsteenen tot de laaggesteenten. Door de homogeniteit, dichtheid en fijnte van korrel leent ^de kalksteen (w. o. hardsteen en marmer) zich het best voor fijne vormen en scherpe profielen. Voor bouwwerken worden hoofdzakelijk de volgende soorten toegepast, welke niet polijstbaar zijn of weinig in gepolijsten vorm gebruikt worden (zg. handels- kalksteenen) : Duitsche kalksteenen. Freyburg, Schaumkalk (Thringer kalksteen). Geelachtig, fijnkorrelig, olitisch. Duitsche travertin (Thringer) bruingeel. Grna, Aderstedt (Anhalter). Blauwgrijs, fijnkorrelig, olitisch. Eschershausen (Brunswijker). Geelgrijs, fijnkorrelig dolomit. Drukv. 1000. Unterfrankischer, Wrzburger Musehelkalk (Beieren en Baden). Geel tot donker- grijsblauw, dichte kalksteen. Zoo hij niet sterk poreus is, dan...”
7

“...488 NATUURLIJKE STEEN ALS BOUWSTEEN. Marmer. Men onderscheidt (het eigenlijke) kristalachtig marmer (uit Carrara), doorschijnend marmer (eveneens uit Carrara), gestreept marmer (Cipollinomarmer) en pauwenmarmer (Paonazzo) met zwart-violette aderen, kleurmarmer (Noir-fin, Untersbergerm armer, enz.), geaderd marmer (Portoro, zwart met oranje-gele aderen, Languedoc, scharlaken- rood met breede witte aderen) en Breccin-marmersoorten w. o. het knollenmarmer van Verona, amandelmarmer of Griotte en gevlamd marmer, bijv. de Sarancollino. Ruw marmer heeft men in prijzen van 230400 gulden den M". Onder-,,statuario, of statuair marmer, verstaat men marmer uitsluitend voor beeldhouwwerk bestemd. Italiaansche marmersoorten : Carrara, het witte (monumentenmarmer) en het weinig grijze blanc clair of ordinario. Het blanc clair met weinig aderen kost 200 gld. den M*; in platen van 25 cM per M* f 5, a f 15,. Het doorschijnende marmer van Carrara is tamelijk poreus en is in den winter in...”
8

“...NATUURLIJKE STEEN ALS BOUWSTEEN. 489 Duitsche marmers. Wildenfels (Saksisch marmer). Zwartblauw witgeaderd. Groszkunzendorf, Saubsdorf (Silezisch marmer). Grofkorrelig roodwit ook blauw- groen enz.j deels dolomiet. Druky. 5891012. Saalburg (Thringer marmer). In 9 soorten : grijsviolet (fontanello) rood (ruban- iiCa) enz. Nassau, Lahn (Hessisch marmer). In tal van grijze, roode en zwarte soorten. -uruKv. i z u z1 oz y. eruril0n MecklinShausen (Westfaalsch marmer). Roodgrijs met gele aderen (alma) Beiersche marmers. Marxgrn, Hof. In rood, blauwgrijs, enz. Drukv. 14551666 Tegernsee (Boven-Beiersch). Warm rood en ook blauwgrijs. Zuid-Beiersche marmers : Treuchtlingen, Jurakalk. Geel of blauw. Ruhpolding, rood en geel en tusschensoorten, wolkig met witte aderen Rohrdorf Neubeuern, kiezelkalksteen, ook granietmarmer genoemd, enz. In een grijze grondmassa liggen ovale ophoopingen. K iefersfelden marmer. Oostenrijksch marmer. Adnet. Bontkleurig (Salzburger). Portschach...”
9

“...490 NATUURLIJKE STEEN ALS BOUWSTEEN. Duitsch Zuidwest-Afrikaansch marmer. Met zebra-achtige, meestal grijze patronen. Grieksche marmers. Penteli (gelijk alle volgende is dit zoowel antiek als modern Grieksch marmer). Fijnkorrelig wit en blauwachtigwit, grijs netwerk. Ook bekend als attisch marmer" Drukv. 1270. Verde Antico. Uit Thessali. Serpentijn-Breocie. Zwartgroen. Cipollino Antico. Groenwit van Euboea. Tinos (Ophites). Licht tot donkergroen van het eiland Tinos. Skyros van het eiland Skyros. Fijnkorrelige kalksteen. Zoowel witte als vurige kleuren. Paros. De groeven van dit beroemde antieke sneeuwwitte marmer zijn uitgeput. Marmo Rosso Antico. Uit de Peloponnesus. Karmijn tot helrood. Klein-Aziatisch marmer (antiek en modern). Phrygisch marmer. Breccienachtig korrelig. Zweedsch marmer. Ringborg kolmard, blauwgroen met witte strepen f vlekken, Noord-Noorweegsch marmer. Nordlansk marmer. Gele en grijze nuances. Klein tot fijnkorrelig, deels dolomiet. In platen...”
10

“... grijze middelkorrelig. Aberdeen. Lichtgrijs, soms roodachtig, tweeglimmerig graniet. Behoudens-deze nog veel andere Engelsche en Schotsche granieten. Amerikaansch graniet. Vermont Graniet of Barre. Blauwgrijs kleinkorrelig biotitgraniet. Vermont Graniet of Bethel White of Hardwieh White. Opvallend door melkwitte aan marmer herinnerende kleur. Middelkorrelig tweeglimmerig graniet. Connecticut. Bradford red, Stoney Creek, gelijkend op het Saksische Meiszen, roserood, grofkorrelige biotitgraniet. Wisconsin. Montello, bruinrood, klein tot middelkorrelig, hornblende graniet. Zie voor andere bekende granieten onder Diabaas enz. Granietporfier. Deze is dikwijls nauwelijks te onderscheiden van kwartsporfier. Van porfierachtige structuur spreekt men als in duidelijk korrelige eruptief ge- steenten afzonderlijke mineralen door grootte of op andere wijze duidelijk spreken....”
11

“... vervaardigde kunstvoor- werpen. Zwartgroen, ook zeegroen. Soms zwavelgeel en koperrood. Waldheim (Saksisch serpentijn). Ook voor terrazzo gebruikt. Bruinachtig tot geelgroen. Talksteen. Klebersten (z. g. Klebersteen, Soapstone, Saponit, enz.) uit Noorwegen is een kristallijn leigesteente en bestaat uit talk en chloriet en wordt aldaar veel gebezigd. Men heeft den steen van zacht tot hard.De harde steen is een zeer goede bouwsteen, de zachte een goede vuurvaste steen. De kleur is groenachtig grijs. Gipssteen en albast. Het onderscheid daartusschen is hetzelfde als in wetenschappelijken zin tusschen dichten kalksteen en marmer. Bij het albast hebben nl. de gipsdeeltjes een korreligen kristalvorm zooals suiker met van nature zekeren glans. En door de kristal- achtige structuur is het lichtdoorlatend vermogen veel grooter dan bij den gewonen steen, dien men daarom dicht noemt. Ook uit Thringen, Zwitserland, enz. komt wit albast. Het meeste albast komt uit Noord-Itali nl. Volterra...”
12

“...54.0 GEWICHT VAN VERSCHILLENDE STOFFEN. Mortels, versch tot verwerken gereed : kalkinortel.........................1900 slappe basterd trasmortel .... 1825 basterd ,, ... 1750 sterke trasmortel.....................1600 enkel cementmortel................... 2050 cementmortel (1 cement, 2 zand) . 2000 roode cementmortel (Ned.-Indi) (1 kalk, 1 zand, 1 cement) . . . 1860 Steensoorten. Soortelijk gewicht: Baksteen : Waalklinker ...... droog 1,90, met water verzadigd 2,10 ,, hardgrauw . ,, 1,85, ,, ,, > 2,00 ,, rood .... ,, 1,80, ,, ,, ,, 1,90 Ned.-Ind. baksteen, gewicht van een steen gouvernementsmodel van gemid- delde droogte 3,05 KG of 4 katti, 14 thail. Natuursteen : Belgische hardsteen . . 2,7 a 2,75 I Graniet Zandsteen................2,15 a 2,65 Trachiet . . . Kalksteen................2,20 a 2,80 Porphier (O jenast) Lei......................2,66 Basalt Marmer...................2,52 a 2,85 | Koraal (droog) . 2.60 a 2,90 2.60 2,70 2,95 a 3,00 0,75...”
13

“... . . . . ,, Niedermendig . ,, St. Johan . . Andernach . . ,, Zervas Shne, (Keulen) Grauwacke............. Grauwacke (Lambacher- Werke)............. Hardsteen van Comblain au Pont Ogn............ Kalksteen van Romelange ,, Savonnire ,, Euville . . ,, Vaurion . . . Gomblanchien ,, Blanc Royal . ,, Mery . . harde Morley teen van Fauconval ,, Gildehaus . . Bom (Luxem- burg) Obernkirchen Kunstzandsteen . Marmer............. Porphier........... Porphier van Quenast Syeniet .... Tuf .... Zandste 24 x 10* voor trek en 30 x 10* voor druk. 1,73-2,65 xlO' bij druk en 146,9 x 10* bij trek....”
14

“... A (Eikenhout//. . . ,, A droog ., A nat . . 1 Djatihout A droog I? A nat . . {Groenharthout A droog A nat. 1 Esschenhout .... jGraniet.................... [ Hardsteen op groefleger . (Zandsteen ..............' . Marmer ....... Metselwerk: f klinkers in sterke mortel (In het algemeen) (Amsterd. bouwv.) (Pruisische voor- schriften 1910). ') (Amst. en Berlijn- sche bouwverord.) ) (Pruisische voor- schriften 1910). (bij buiging). (Amst. en Berlijn- sche bouwverord.) * (bij buiging, Berlijnsche bouwv.) * // beteekent evenwijdig aan de vezelrichting, A beteekentlood- recht op de vezel- richting. (Amst. en Berlijn- sche bouwverord.) (Amst. bouwv.) (Amst. en Berlijn- sche bouwverord.) (Berl. bouwverord.) (Amsterd. bouwv.) (id.) (id.) (id.) (id.)...”
15

“... laag is vervangen. Aanbeveling verdient den vloer te storten op een schoone vlijlaag van baksteen of een laag van magere betonspeoie van b.v. 1 op 8. Het beton van den vloer zelf moet bestaan uit 1 dl. PC op 3 dl. zand en in geen geval vetter zijn. Steenen granito- of terrazzo-vloeren worden gelegd op een onderlaag van magere betonspecie (1 cement op 8 dl. grintzand) dik 8 k 10 cM of meer, waarop een boven- laag dik 2 4 4 cM van beste hydraulische kalkmortel met toevoeging van dezelfde hoeveelheid steenmeel,waarin, vrdat de specie verhard is, marmer- of granietstuk- jes worden gestrooid en daarna worden vastgewalst. De stukjes kunnen ook door de mortel worden gemengd. De prijs der vloeren bedraagt f 4, k f 5. per M*. Tegelvloeren. De tegelvloeren worden gelegd op een laag zuiver zand of wat be- ter is, op een vlakke laag gevlijde baksteenstukken, welke met zuiver zand wor- den ingeveegd. De tegels worden in den regel met cementspecie van 1 dl. cem. op 3 dl. zand gemetseld...”
16

“.... Schoorsteenmantels. Marmeren schoorsteenmantels: Prijzen van prima zwart marmer van Dinant, fijn gepolijst: eenvoudige...........................1530 Gld. meer bewerkte........................ 30 50 rijkere.................. 50100 Houten schoorsteenmantels kosten per stuk f 3, tot f 8,. Schoorsteenschuiven in lijst, afmetingen 33x22 43x22 33x16 22x21 prijs f 2,10 2,15 1,80 1,90 met pootjes, afmetingen 12X11) 14x18* 16*X22* 19x25 prijs f 0,40 0,52 0,60 0,65 43x 33 33X33 cM 2,55 2,35 per stuk 19x 37 20X45 cM 0,92 1,20 per stuk Schoorsteendeuren (gemonteerd ) afmetingen 19x27* 20x30 prijs f 1,30 1,45 Roetpotten met deur, afmetingen prijs Nisbussen voor 10 11 ruw gegoten prijs f 0,50 0,50 geslagen en gegalvan. lang 12 cM prijs f 0,29 23* X 34* 28* X 48 24x40* 32x58 cM 1,70 2, 1,77 2,16 per stuk 15x15 20x20 cM f 1,40 1,90 per stuk. 12 13 14 15 cM pijp 0,60 0,65 0,65 0,75 per stuk 0,31 Schoorsteenpotten en kappen. Verglaasd aarden schoorsteenpotten wijd 1830 cM, prijs f...”
17

“... -............... Algemeene aanduidingen, Handels* termen, afkortingen en . . 263266 Algiersch marmer .........................489 665 158 Alhydade Alizarine verfstoffen . Alluvium . . . Alphabet, Het Grieksche Aluingips ... Aluminium . . . . . 517, 543 Aluihinium in de kiel .... Aluminium, Geleidbaarheid v. . Aluminium-soldeer............ Ambachtsscholen, Projecteeren v. Amerika, Bevolking van . . Oppervlak van . . . Amerikaansch marmer, Noord . graniet................... 7--ijzer . . . . ... . . Amet (Maat) . . . . . Ammoniak, Verdichten v.. . . Ammoniak-compressor ... Ammoniakmachines . 430 530 6370 241 909 617, 619 409 . 834 520 865 16 16 . 490 492 505 . 103 812 809 812, 882 501, Blz- Amorphe gesteenten . . . . . . 407 i Amortisatie v. het aanlegkapitaal . . 657 Ampre............................ 237 1 Ampremeter................ 83,8839 Ampre-uren-tellers..............838 Ampre, Wetten van...............394 Amphyboiiet.................... 406...”
18

“... Behangwerk . . . 904 Beiersch marmer . . 489 Bekistingen voor beton................928 Bekkenbrekers.........................995 Belasting, zie ook : Toe te laten Belastingen en eigen gewicht van bouwconstructies.................647 Belasting in rust............. . 629 ---- Excentrische................... 292 ---- Veranderlijke....................630 Belastingsgevalln van balken, For- mules voor....................... 297304 ----Statisch bepaalde .... 297^300 ---- onbepaalde. . . 301304 Belasting v. ijzeren balken .... 551 ---- in gewap. beton, Excentrische 345 ---- bij bouwmaterialen .... 629633 ----v. bouwwerken.....................6£7 Belastingschema voor spoorwegbrug- gen ..................... . 650653 Belasting bij bruggen, Aequiyalente . 651 ----v. bruggen voor gewoon verkeer 652 ----v. heipalen ......................632 ----v. vloeren en daken .... 653 ---- v. houten vloeren...............889 ----v. steenen vloeren................890 Belastingen in woonh. en...”
19

“...........................665 Duimen, Prijzen v. . .... 613 Duim, Lengtemaat...................98, 120 Duimen herleid tot Meters, Tabel v. . 98 Duimen* herleid tot cM*, Tabel v. . 98 Duimen* herleid tot cM*, Tabel v. . 98 Duimen (Engelsche) en onderdeden daarvan herleid tot mM., Tabel v. 106 Duinbeplanting........................1004 ----- Xormatie......................... 64 ---- water, Analyse v.................1013 ---- zand............................ 523 Duitsche marmers ....... 489 ---- Zuidwest-Afrikaansch marmer 490 ----normaalprofielen (z. normaalpr.) ---- plaatmal..........................567 schroefdraad . ... 607609...”
20

“...ALPHABETISCH REGISTER. 1047 Biz. Engelsch graniet.................492 I.--- kaars . ...... . . . 1022 fc--- kap.................. . 892 ----kettingen met korte schalmen . 597 '----marmer ..........................490 [---- plaatmal................ 567 ----staal ...................... 590, 502 \---- trappen ................ . 901 ----voeten en duimen herleid tot Meters, Tabel v................105 -----wielband staal ..................560 ---- ijzer ...... 501, 504505 Enkelwerkende plungerpompen . . 756 Enschede, Bouwverordening v. . 852, 854 Eoceenformatie................ 63 Epicycloid aal-takels................723 Epicycloide, Definitie v. d......... 191 Equerre..............................430 Equinoxen, Praecessie der .... 3 Equivalent gewicht, Electrochemisch 397 Erg................................ 236 Ertsen, Vindplaatsen v. 498, 504, 505, 516-519 Eschdoorn, Prijzen v................1003 Essaygewicht ........ 108 Esschen, Prijzen enz. v. . . . . . 1002...”