| 1 |
 |
“... e mester a yuda tene
cas manera e tabata por. I pesayi e quier aeduca
Matilde den trabao segun bida ta exigi.
Poc£ familia por a biba mas tranquilo i conforme
cu nan estado, manera di Antonio i lo el a sigui
hopi aha mas den e felicidad conyugal, cu no a
sufri pa desenganos di bida, si no a presenta un
cambio tan brusco, aunque desea, esperd pa Antonio
di tur su corazon. Dos dia prom a presenta un
pobre buscad di bida, i a pfrece Antonio un billete...”
|
|
| 2 |
 |
“...10
timo billete i mi a saca premio mayor. Mi yiun
nos a arma !
Ni un relampago no por a corta cu tanto lih
reza, manera e tres cabeznan cu a lamta i pro
fundiza nan bista den wowo di Antonio. Ni un pa-
labra por a sali pa puntra masaleuw. AlafinJuan
un hoben alto mescos cu su tata, a risca bis;a.- 'j
Papa, di berde? premio mayor? I ta canjl
to ? Ta cierto ?
Ni yiu, awe papa ta posede nada menos cu
20 mil dollar mericano. Luisa, quico bo ta pania ?
i Mathilde ?
Despues cu nan a calma poco di e golpi feliz e l
inespera Luisa a contesta:
Dis a corda di nos; na prom l|ga ns l
gradici E i pidiE guia nos pa nos gast na manera I
mas util posible, dispuesto semper pa corda de bez I
en cuando riba otronan cu ta sufri peor ainda cu 3
nos, un dos ora pasa. El a cera su man i a cu- I
minza reza un Nos Tata den su mes, cu e dos I
yiunan a imita cu emocion. Antonio mes a quedafl
babucd di a tende tal contesta cu e no a corda !
ariba prom. E ta di acuerdo pa gradici Dios...”
|
|
| 3 |
 |
“...12
J uan a lamta para. E ideanan di simpleza cu
su mama ta opina n ta agrad i e ta cohe su som- -i
br i ta bisa:
Enfin mama, te atardi lo nos combini cu papa
lo mehor posible. Mi ta bay pacus, ay Tilda ay ! J
Despues cu J uan a sali, Luisa a cohe Matilde na
mano i el a bis:
Matilde, ab principalmente no mestr larga
e fortuna cu a toca nos cambia bo caracter. Con- 'i
serva bo mescos cu semper na modo cu ma educa
bo. Corda cu birtud di un sefiorita por sufri terri- ,
ble cu influencia di placa.
Un mei ora despues Antonio cu Enrique a drenta.
Flicidad completa hende por a leza den cara di
Antonio. El a ranca bay riba Luisa i cu ternura
el a braz diciendo :
Mai, awor si nos por sosega poco. Alafin nos :
por biba mas tranquilo. Ata nos riqueza ! i el a
pone un paqute di placa di 25 te di 100 florin
riba mesa. Enrique a queda para ta observa expresion
di e tres cara diferente. Cu satisfaccion di alma.
Antonio a bolbe cohe e paquete di placa i a drenta
cuarto di...”
|
|
| 4 |
 |
“...36
Mf no por taha bo esayi, pero____ mi qui, cu
n ta bo di costumbre. E cara, e moda di pena, e
trahe, e gestonan, mi qui cu n ta bo mes di an-
tes, alomenos bao di mi bista, O ta mi wowo ta
sufri mucho cu e luznan radiante cu ta lumina bo
cas awor, mi n sa; pero pa mi condicion di bida,
mi qui cu mi t persona menos ripara den e sa-
la aqui!
Balentin, larga spectakel, ta bo caracter ta mu-
cho serio i di mes e corazonnan mas dibertido ta
domina tanto e compaflia, cu bo ta resulta poco
lubida. Pero no quere cu mi por trata bo indiferen-
te. Biba bo f i haci bo na cas manera semper. Ayi
banda bo ta .mescos cu mama, nunca boso n ta
gusta variacion!
Bueno, larga nos caba cu e discusion aqui,
basta bo ta stima mi, n ta importa mi sobra!
Claro no, esayi n ta cos di puntra mes. Otro
cos, corda cu otro manan ta fiesta di Juan. Mama
Anita n ta bini cu bo?
Mi ta quere, mi n sa sigur. Lo mi puntr j
Na e momente Juan a bin yama Matilde pa sera
conoci cu un recien yegado...”
|
|
| 5 |
 |
“...39
f /
m
ff
'ga poco e ta responde i tanto pensamento triste
a pasa den su mente cu el a dicidi baha papunda
pe keire poco. Su manece bon 'tempran Luisa a
manda yam. Balentin a bay caba na su trabao
di Isla, asina cu te anochi su mama abis. Como
e ta aprecia Luisa tanto, el a dicidi di bay tende.
Na porta di cas Luisa a contr caba i a drenta
cu n te den sala cerca Matilde. Pero Matilde ta-
bata den cuarto. Balentin, ta- quico a pasa
ayera noch! ? e. ta puntr i Balentin a conta tur
tos francamente cu a disguste i haci e bay. Luisa
a yama Matilde i a scual dilanti Balentin. Ma-
tilde a munstra cu e cos a duel . Juan a yega
acerca i a bin drecha e cosamistosamente bisando:
Bueno, Balentin, nos a falta, manera tur
hende por falta; bo sa mucho bon cu nos no por
a haci pa expres, siendo cu ta di aqui bo ta.
Larga nos bam hunga un domino i abri bo cara
lubida tur cos, i no pone mi ruman sufri.
Nan tur a lamta drenta den gadrey i di un rato
a paree cu tur cos a pasa...”
|
|
| 6 |
 |
“... co-
noc t
No mi n conoce, ni su mama ni su tata;
pero ta mi prhimo e ta i si mi corda numa cu
nos tambe tabata pober i cuanto mi por a sufri
ora dono di cas por a buta nos afor,. sigur awe lo
mi n por larga di intercede p. Com e pober ta
haci cu su dos yiu chiqui'to, si pone afor?
s...”
|
|
| 7 |
 |
“...T9
h mas alto consideration. Bay sosega i quico cu do
tin mest cu mi por yuda bo, ocupa mi libremen
te. I e yiu maid, ba yama docter pe ? Com dop-
ter a, hay ? .. , . y
-r- Ai 'Shorn Luisa, ... pordon, Wiuriipi quid
bisa,, ma yama dieter an biahe, pero mi n' por a
sigui yam mas, comp mi n tabatin sufleiente pla-
ca pa bishita. I e pobercito ta yora.
Pues, ata 5 florin i e ta saca un papel di
placa for di un cashi den cushina i ta duna Vir-
ginia, b'olbe yama docter i larga mi sa com tacu
n. 'Pa qui numero bo casta?
' -. Number seis, Wiwi. Masha danki pa Wiwi
su obra, Dios.se lo paga. Ocupa mi libiemente^i
lo mi ser un esclavo pa sirbi bo,
Dios libra, Virginia, lo bo no ser mi ca-
tibp nunca; loque mi ta ofrece bo ta mi deber;
nos n ta yiu di e mes. Dios cu a man da nos sti-
raa otro ? Bay lih, bay cuida bo yiunan, cu ma-
yan sigur lo recompensa bo pa loque awe bo ta
sufri pa nan. Ay.
E pober muher ta sali, contento di a topa un
alma, no solo compasiva sino...”
|
|
| 8 |
 |
“...Sigur nan sa invita mi, pero ta mi mes no
s bay, pasobra mi sa mal resultado di tal bisKita-
nan. Ta com mi ta haci bishita un cas di un ami-
go i sin mi por invit na di mi nunca?
Paquico no, Balentin, qui falta bo cas cu nan
no por bishita bo?
Ai, Wiwi, awendia ta loque bo tin bo bal,
quere mi.
Enfin mi n ta comprende e mundo aqui anto ;
cuestion ta, cu mi ta warda bo mainta na cas i lo
mi papia cu Matilde bo dilanti,
Tampoco mi n' por acepta, pasobra mi di-
lanti, Matilde no por usa e franqueza di su cora-
zon. Den mi ausencia e por bisa cla loque e qui
resoly, Informa cerca dj seriamente i si e ta sti-
ma mi como antes, anto Wiwi ta sa tur berdad,
pasobra mi no qui tampoco p drenta na casa
cu mi contra su boluntad; despues lo mi bin ten\
de. N ta brde, mama ?i Com .mama ta haya mi
idea ?
Pues Wiwi, loque mi yiu ta propone ta me-
hor, pasobra mi corazon di mama sigur lo sinti, si
mi sa cu un of otro hende ta trat cu indiferencia.
E no por expon na sufri...”
|
|
| 9 |
 |
“... mi a sinti cu e ta un malhechor, des-1
pues cu el a responde mi malo, ora ma cuminza j
pur pa casa. I como ma prefera di queda sin casa j
hamas, pa mi n uni mi forzd cu un homber asina, 1
cu luego lo na mi mal bida, el a bin queda hen- j
teramente sin bini mas. Mama a queda strafio i a
puntra mi ta quico ta motibo. Mi a guli tur cos
manda abao, pa mi no pone mama sufri cu mi des-
gracia....”
|
|
| 10 |
 |
“... interes di mi ruman. Pero bo n tarda.
,,No, mi amor, al momento mi tayi atrobe.
El a lamta i nan cuater a sali,
Alicia a queda mira Juan cu un duele, como el
a spera di combersa poco cu n.
Enfin, ta asina mest sufri ora bo ta stima, el
a pensa. Pen dushi combersacion a,,yega un mu-
ter na porta. El a saluda i a puntra pa cas di Ma-
tilde Salazar. rffflk...”
|
|
| 11 |
 |
“... i nan a sh
gui papia otro cos. Bisa un tnuher numa cu e ta
bonita i su vanidad ta oblig pordona. Alaftn a ye-
ga ora di bay i Grilberto a bisa:
Tilda, hasta manana; corda bon, tur cos a
pasa; drumi Sona cu bo amfcr, te manan.
El a sali pasa Militair Tehuis. Matilde si a queda
preocupa cu e accidente. Entretahto Alicia cu taba-
ta sufri hopi tem pa poco ateneion cu Juan tabata
i
1 st
[li
B
I ,
I
Pi
I u
Hi...”
|
|
| 12 |
 |
“...144
Hei, compre, paree ba lamta di mal draad
aw, ta com ba bini pura asina riba mi ?
Bo paree hende mand,!
No bini cu chanza, Gilberto; nos ta solucio-
nando un asunto serioaqui. Como joven soltero mi
a figura mi cu bo por tabata basta libre, pero yega
na puntra pa casa, teniendo un querida den cas cu
dos yiu, si, mi ta haya arriesga di bo parti.
Conque bo sabi anto, cu mi tin un querida 1
Perc siendo e tabatayi hopi prom cu mi a puntra,
ta claro cu ta un cambio mi quier haci den mi bida
cu mi ta larg pa mi trata di casa.
Bo n larg, ningun ora; ainda bo ta cu
n i alafn lo bo mest queda cu ne, pasobra bo
tin yiu cu ne, i bo deb casamento.
Bo mest puntra prom si ta conbini mi
queda cu ne; si mi tabata por, anto n tabatin
mest di mi puntra pa casa cu otro.
Mi idea ta, tuma mi yiunan i larga nan mama,
una vez ta imposible sigui cu es bida.
Si bo ta quere cu mi ruman lo sirbi pa
pone un mama sufri, na cual bo deb su honor,
bo ta mash quivoed. Si bo ta autor di su...”
|
|
| 13 |
 |
“... palabranan di Hendrina. E pobera yega
como un yiu pei dl arrepentida i su mama i tata a ri
cibi cu man abri, una vez cu el a bandona esttn cu
a pone sufri.
Mas o menos un ora pasd, ora Hendrina a yega
na cas di Matilde, un muher tabata vigila, descon- j
fla pa otro no mir i tabata scucha na un yalusi ; t
sera pa banda di sala. Cu un atencion e tabata |
reten e palabranan cu Hendrina tabata papia. Pero ^...”
|
|