| 1 |
 |
“...6
di Sto. Domingo, cu a hunga e mes dia. Pacuantos
cumprad que ta, e quier a bula p, pero cordando
s cu por ta su suerte, el a dicidi di cay cune
henter. Ora e pober homber a haya lista el a ranca
un careda, bolte den pia di un cach den porta di
winkel, pa duna Antonio e nobo grandi, e nobo
anhelado
Pober Antonio no por a quere- su bista; el a
dese, el a cumpra sigur cu un fe inquebrantable,.
pero p mir den su bista, e bendito nmero igual
c e otro cu ta premia cu 20 mil dollar riba lista,
esayi ta un suceso mucho importante; pasobra su
bida ta sigurh i awor ta sigur cu su goal ta alcansa.
E no a perde pa gana, ultimo placanan cu e
tabatin el a cohe den su baul i pensando quico el
por duna e homber, el a topa cu un placa di papel.
El a sali cu cara hubilante i a gratified e pober
bended cu 10 florin di regalo.
E pober cu tabatin su mest, no a busca mas i :
no a corda di ofrece pa bay troqu pa Antonio.
Esaqui a cay sinta den su stul di sosiego i cu e
billete den su...”
|
|
| 2 |
 |
“.... Yegando
cas el a drenta winkel i a queda sorprend di mi-
ra Antonio den stul na sofio. Den su mano e ta-
batin un papel cu Enrique a ripara cu ta un bil-
lete. El a sagudi un rato i nos amigo a lamta...”
|
|
| 3 |
 |
“...8
5^wa0rt~Spant CU SU ni0(ueta bon duro sera:
7. tabata sona cu nan quier a ranca e billete for
E1 n Xi 61 a bn dur0 pa nan no quite!
Enrique1 ^ dl ban 1 CU Un SSpirQ el a bisa
r Bru> esaqui si ta un chasco: figura bo e
pida papel soquete aqui, parecido na esnan cu bo
mi hio q4.Ulbra tUr dia awe a troca faces di
i. nida. E ta representa nada menos cu 20.000
dollar na oro!
Ta com ta haci pa troqu sin perde ariba
r0 a drent 1 su dos wowonan ta-
bjita bnlla den nan orbita. Movimento sin stop di
su dedenan tabata indica un tension nerviosa na al-!
to grado. Alafln dos lagrima a caba di descubri es'
emocion cu a invadi su alma.
,,Enrique, e dici Dios a corda di nos porfin, mi
sono' ta realizd; awor nos por biba cu raas expan-
sion; loque Luisa, Juan i Matilde tabata carece n '
tur lo ta dund na nan. Bo no ta haya cu e pida i
papel aqui, ta sirbi pa nos entrada den sociedad
1 1Hed! pa baya tur respeto i consideracion ?
Enrique a queda mir cu un estraezai mes ora
cu...”
|
|
| 4 |
 |
“....
Den esayi nan a pasa hinca un papel den yalusi
i biento a bul paden. Juan a lamta coh I tabata
un programa di Teatro Brion.
Bao di nomber di e teatro nos por a leza nom-
ber di un bailarina Surca Vertcaya. Luego su...”
|
|
| 5 |
 |
“... su nomber, i. e
ta duna Antonio e papel.
Permiti, Don Vicente ta bisa despues di a
pone un lente di caret riba su palo di nanishi i a
tuma e papel cu Antonio ta ofrec.
Pardon, Enrique, bo ta equivoca, mi ta
responde pa e artista tan renombr aqui.
Su nomber ta menta na Europa i America...”
|
|
| 6 |
 |
“...72
No rabia, pero mi n ta quere cu bo suegra lo
haci mucho papel anochi di casamento den sala. N
ta fastioso pa un seftorita elegante manera bo, tin
un suegra preto, anto cabez marl Matilde a haci
manera e n tende, como e tabatin berguenza di re-
conoce e locura di mundo i un poco duele pa sigui
riba e asunto. *
Per ta imposible pa G-iiberto por a mira mi
un dos trez bez, sin combersa drechi cu mi, cu ya
e por ta stima mi. Ta un simpatia e por tin pa mi,
como amigo di Juan, nada mas.
Alicia a queda mira Matilda cu un wowo facina-
dora pa trata e golpe decisivo pe logra su inten-
ts. E tin un arma invencible, pa triunfa i como e
tin sumo interes na yuda su aliado, G-ilberto, el a
halza e trampa pa cohe Matilde aden i a bis.
Pa mi bisa bo cla, Gilberto a scirbi bo i co-
mo e tin mi mescos cu ruman el a pidi mi duna
bo e carta aqui p. At. i e ta saca un envelop
for di su bus i e ta entrega Matilde. Matilde no a
tum i a contesta:
Bo sa cu mi no por tum, prom como...”
|
|
| 7 |
 |
“...T9
h mas alto consideration. Bay sosega i quico cu do
tin mest cu mi por yuda bo, ocupa mi libremen
te. I e yiu maid, ba yama docter pe ? Com dop-
ter a, hay ? .. , . y
-r- Ai 'Shorn Luisa, ... pordon, Wiuriipi quid
bisa,, ma yama dieter an biahe, pero mi n' por a
sigui yam mas, comp mi n tabatin sufleiente pla-
ca pa bishita. I e pobercito ta yora.
Pues, ata 5 florin i e ta saca un papel di
placa for di un cashi den cushina i ta duna Vir-
ginia, b'olbe yama docter i larga mi sa com tacu
n. 'Pa qui numero bo casta?
' -. Number seis, Wiwi. Masha danki pa Wiwi
su obra, Dios.se lo paga. Ocupa mi libiemente^i
lo mi ser un esclavo pa sirbi bo,
Dios libra, Virginia, lo bo no ser mi ca-
tibp nunca; loque mi ta ofrece bo ta mi deber;
nos n ta yiu di e mes. Dios cu a man da nos sti-
raa otro ? Bay lih, bay cuida bo yiunan, cu ma-
yan sigur lo recompensa bo pa loque awe bo ta
sufri pa nan. Ay.
E pober muher ta sali, contento di a topa un
alma, no solo compasiva sino...”
|
|
| 8 |
 |
“...80
Luisa a pensa un rato i a dicidi di probecha
for di loque nan a ofrece. Masque e tabata pa bay
alafin, pa compana Matilde principalmente, e] a
quibra biahe pa haci un obra mas grandi.
'i~7',^ gusto di bay pa compana boso, pero
mi n ta bon ainda, mi cabez ta molestia mi; ma
como mi tin derecho riba mi biahe, quiere decir 25
florin i pa barata diez mas pa gasto, mi ta recla-
ma esayi na placa.
Claro, ta husto pa duna bo, bo parti di go-
zo; cumpra loque bo quid i si bo goza cu ne nos
tambe lo ta contento. Antonio ta contest.
,.Si, pero mi quid mi parti awe mes, pa bo
n lubida.
- Corriente, mi amor, at aqui, tuma! i e ta
saca un cheque di 35 florin pe larga cobra.
Gracias, pai, awor si, boso por bay c tur
libertad i Dios lo ta cu boso, el a tuma e pida
papel den su man i cu cuidao el a dobl i ward
den su cahita di placa. E pida simple papel ayi
cu ta sirbi pa uno goza un dia o dos, ta sirbi tambe
pa evita tristeza di otro, pa seca lagrima amarga
di uno cu pa...”
|
|
| 9 |
 |
“...35
Quico cu bo tin mest, cu mi por yuda bo, ocupa
mi.
E pober muher no por a quere su bista i na ro-
dia el a besa mano di su bienhechora; pero emo-
cron di Luisa tabata asina grandi cu el a ran ca su
mano for di Virginia i a sali pura pa su cas. Ayd
el a hinca su rodia dilanti un Sagrado Corazon cu
ta entrona den su cuarto i a pidiE pa cambia ca-
racter duro di su esposo, tene su yiunan den ca-
mina di virtud i haci cu nan placa sirbi mas bien
pa alivio di menesterosonan cu pa ch.upa nan san-
ger. El a priminti su Dios di haci tur su esfuerzo
pa stroba Antonio di alza e casnan di mas, como ya
a bira insoportable, imposible pa un pober biba ; nan,
cu ta stima nan deeencia i bon nomber i cu mester
traha cu sodor di nan frenta. Mientras e ta pidiendo
Dios, su esposo i yiunan ta gozando na Playa di
Aruba i no a queda un parti desconoci pa nan.
Gilberto a hunga un papel importante den e grupo,
como tur hende tabata tum pa enamorado di Ma-
tilde. Tur camina e tabata...”
|
|
| 10 |
 |
“... contentO; di ten-
db bu,sa a queda mira e cara seco cu un seve-
Pprndi S1 .tabatln un tiki gevoel, lo el a disgust*.'
Es a dlfldl dl hunga SU papel te na ultimo.
Matilde tabata consumi i e qui a caba e comber-,
sacion. Alafin el a bisa:...”
|
|
| 11 |
 |
“...116
mest sa cu e n ta mi igual. Mi n por yuda cu
su mama a queda pber i su tata a caymuri. Pe
n ta tratd menos, mehor a queda cunucu i mama
lo yud manera mama por. Comq esayi tabata'im-
porta Luisa muy poco e momento, e n responde
Matilde; loque quier a haci trece G-ilberto su ea-
so na cl l.
I Gilberto, quico bo ta papia ? ba bay su cas
hopi bez, com bo ta hay? E nta un bon mucha
muher ?
Aqui Gilberto a dicidi di hunga su papel mehor
posible.
Senora, e dl cu cara seco, pa e poco bez cu
mi sa pasa aya, mi n tin nada di papia contra dj.
Bo sobrina ta un bon mucha sigur, aunque muy
poco mi a trat. Mi negocio cu su tata tabata
semper pura pura, cu mi no sa sinta mes tin bez.
Luisa a queda mir den su cara cu un straneza
i el a puntra su mes tai com astucia i maldad por
a mata Grilberto su conciencia asina tanto, cu el por
sconde su crimen asina cara seco.
Ta strana mi, Gilberto, cu bo no a trat tanto,
una vez cu e mes Gilberto Damon^cu ta sinta mi
dilanti aqui...”
|
|
| 12 |
 |
“... el a ricibi nan ? . ____
Si senor, at aqui! i el a saca un papel com-
probant, bisando, mi ta perde 100 florin soquete-
mente, pero mi ta mashd gradicido na bo cu mi por
a bolbe haya nan sin interes. Gracias^ i mas gra-
; cias. Nan dos tin balor di 300 florin!
Ta duel mi cu mi no por munstra bo su re-
cibo como e tabata mi amigo di conftanza, pero mi...”
|
|
| 13 |
 |
“...168
ta contento di a scapa masque ta 100 florin for di
mi 500 florin cu el a tuma!
Adios, senor, te otro bista!
Adios! i e senor a bay contento.
Pero n pasa un ora cu a bini un otro seior cu
un carta pa Juan. El a abri ia lesa: Juan, dis-
pensa mi, pero sea asina bon di entrega e portador
e dos renchinan pa mi. E ta entrega bo 100 florin
den un sobre.
Gracias.
Gilberto.
Juan a mira e homber bon i a puntra pe placa.
Juan a abri e envelop cu esaqui a dun iela mira
un papel di 100 florin aden. El a corda riba e stul-
nan atrobe.
Bueno, e_ di unda Gilberto ta ?
E ta na cas; for di ayera el a pidi mi trece
e dos carta aqui pe!
Sea asina bon, di bisa e mes bini! E homber
a spanta como e sfl cu Gilberto a bay di sto w-away.
El a pensa: Ta com mi ta haci cu e renchinan
awor? Enfin ta cuenta di Alicia.
- Qui bo ta pensa ? Bay no! Pero mehor bo
mes bis lo siguiente, cu nan dofio a bin tuma nan
cos, i cu mi ta tuma esaqui na cuenta di e 500
florin. Adios.
E homber a...”
|
|
| 14 |
 |
“...169
berto cu a bay busca bida na Cuba, cu tufnegocio
a fracasa i e 100 florin cu nan a buta como as pa
cohe e renchinan tambe a queda perdf.
Papa, Juan ta corre grita den porta, ,,ma
desquita algo for di e placa cu Gilberto a tuma.
A^ aqui, un papel di 100 florin, i el a contanan
bom Gilberto quier a gana doflo di e prendanan i
manda tuma nan. Seis luna despues di e sucesonan
aqui, tur bisifa ayibanda cu tabata huur nan casita
tabata bari nan porta di cas foi tempran pa e dia
grandi di matrimonio di Baientin i Matilde.
Tur a ofrece nan sirbishi ; un pa feila, otro pa
bari, otro pa carga cos pa cas di fiesta. Pasobra
mama di e bruid a hay a e primintimento foi e doho
di cas, Antonio, cu lo e no alza preis di cas den
cinco ana mas:
Tur amigonan di antes tabata envita. I e amistad
sincero, e carino general cu tur e barrio a munstra
na e familia, tabata mil bez mas grandi cu e poco
tem cu nan tabatin preocupaciones i antojo pa gran-
deza.
Mucho bez placa sa...”
|
|