| 1 |
 |
“...43
a kamna na man di klero, siendo e mes basta form den asuntunan poltiko. Meskos tambe tabatin otro figuranan independiente, ku a mira un manera di traha pa e pueblo den partido sin ku nan kier ta mar na klero.
E partido aki por a konta tambe ku e sekretario di Mons. Verrriet esta pader Irenaeus de Bruin O.P., kende a traha na St. Barthelemy i a hiba un lucha feros kontra mazonera na e isla transes ei. Un figura asina na Korsou sigur tabata bonbin den fila di hendenan ku konos e anti-klerikalismo i anti-katolisismo di mazonera, maske nan forsa a deka hopi.
Un partido mas ta bai turna parti na elekshon pa e prom Staten i esei ta "Curacaosche Politieke Unie". Den su mayoria hendenan di e sektor mas haltu den kolonia i algun hulandes. Tur ta personanan ku sigur no tin interes di e pueblo simpel muchu na pechu. Den e grupo ak tabatin dos parti unu mas hben i mas radikal i otro mas moder, pero aki no ta interes muchu e detaye ak.
Gobernador pues tin di nombra algun hende komo miembro...”
|
|
| 2 |
 |
“...77
man. E ta trata asina na identifik ku e kosnan mas simpel di pueblo. Ma sunchi yu chikitu i brasa machi bieu, no ta kos ku tur poltiko ta hasi tur parti di mundu i ta p'esei nan ta demagogo? Sigur ku Gomez a hasi tin bia kos ku hasta por parse ridkulo i atras, ma esei ta presisamente pa kibra e idea falsu: ku tur loke ta di pueblo ta robes i mester kambia. E falta grandi di Gomez, nos ta haa den e fayo den formashon di kuadro. Eiden ta sinta e eror mas grandi ku el a komet. Fayo di kuadro no solamente den poltika pero pi kisas den formashon di lidernan riba tereno sosial. Su lidernan di bario no ta haa oportunidat pa forma nan mes. Aki atrobe nos ta bai haa un forma di demokrasia fofo, sin formashon di hende pa e por tuma desishon pa su mes. E mes falta di liderasgo nos ta bai haa den tur sektor di bida tantu poltiko, sosial i religioso.
Den esaki obispu Verriet a mira mas aleu ku Gomez. Pero meskos ku Verriet, Gomez no tabatin tempu, manera e mes a bisa nos personalmente, pa...”
|
|
| 3 |
 |
“...81
partidonan ak, komo si fuera un ta siguimentu di e otro bou di otro nmber.
E partido Liberal di ntes, ya pa basta tempu ta na soo i a muri un morto suave, sin nada di konvulshon. Ma awor ta bin result un otro partido mas, den e mes sentido di e partido liberal.
Curaaosche Onafhankelijke Partij (C.O.P.) ta present su mes. Hendenan di refinera C.P.I.M., hulandes, diferente maestro di skol i algun persona di pueblo mes, pero ku ta aleh di e bida di masa, ta guia e grupo ak, ku nunka tabatin muchu akohida den pueblo. E sektor mas haltu por bisa di hendenan independiente na Krsou ta djin f vota pa C.O.P., pero no e grupo interesado manera hudiunan ku tin banko i tur sorto di empresa i e protestantnan ku tambe ainda tin sierto posishon (ekonmiko f finansiero f den gobirnu). C.O.P. maske nan ta leu for di pueblo, despues di keda par riba su mes durante tempu, ta buska kolaborashon ku N.V.P. i despues ta djin kompleto i dispars den N.V.P.
Relashon ku Hulanda i otro islanan
Mester para...”
|
|
| 4 |
 |
“... ta mira ku pa e gran mayora di empresa idioma hulandes ta bira mnos importante. Un diferensha den trabou: den gobirnu f den sektor priva. Skol no ta prepar nos hendenan pa esaki.
Na kas tur Dios ta papia papiamentu i ora sende radio f televishon mayor parti di programa ta na spa i ingles, poko na papiamentu pero mnos ainda na hulandes.
Si nos turna korantnan, tin dos diario na hulandes (Amigoe di Curaao i Beurs en Nieuwsberichten pero tin un diario (La Prensa) i dos semanario (La Cruz i La Union) na papiamentu. Huntu ku Vit ta e medionan ku ta yega mas lih serka pueblo. "Mensahero" ku ta sali despues, den kual La Cruz ta inkorpor tambe ta na papiamentu.
Revistanan ku ta drenta Krsou ta na ingles i tambe spa pero relativamente poko na hulandes.
Biblioteka tin naturalmente gran kantidat di buki na tur idioma prinsipalmente na hulandes mnos na spa i ingles i otro idioma. Pueblo no ta hasi uso dje tantu ei di biblioteka, lstima, pero berdat, nos pueblo ta lesa poko i si e lesa mes ta su...”
|
|
| 5 |
 |
“...128
mundu di trabou ta bira haf di Krsou. (Sa pasa kos strao: e prom wlga na Krsou tabata den haf, e lantamento di e prome bnt a-poltiko despues di gera tabata den haf, awor eliminashon di poltika den mundu sindikal ta kumins tambe den haf!)
Ma no ta riba nivel primario so tin kambio. Den henter e movementu, ku ta yama su mes kristian, C.C.V. (Curaaosch Christelijk Vakverbond) mester bini un otro manera di atend sindikatonan di e orientashon ei, ku ta hopi dbil mes. Despues ku Bnt Kristian di Haf a kumins mustra ku e t'ei i ta yega na un C.A.O. esun di prom den haf, otro grupo di trahad ta aserk Bb Rojer i ta bin lanta HORECAF pa trahadnan di hotl, restorant etc. E dos gruponan aki ta kumins traha fuertemente. Tin problema grave den sektor hotelero, ningn di nan no konos un C.A.O., restorantnan mnos, e kampo di bataya ta amplio, pero no tin hende sufisiente. Mester bini un sisema pa prepar lidernan pa problemanan ku ta present diariamente.
INFORSIC
E dos gruponan ltimo menshon ak...”
|
|
| 6 |
 |
“...139
3. Ekonomia ta stanka
Henter e tempu ku ta pasando ak, ta keda mark pa un retroseso di e bonansa, ku nos a konos durante i imediatamente despues di e di dos gera mundial.
E fundeshi di ekonomia di Krsou, su refinera, despues di kumins strimlain, ta bai outomatis, kos normal den un mundu moderno. Pero ku esei e pueblo ta mira su oportunidat pa trabou keda redus. E kosnan ku ntes kompania mes ta hasi, ta pasa pa man di otro kompanianan mas chik ku nunka por duna e mes un rekompensa pa e trabou, manera Shell tabata duna. Esun ku ta sinti ta e trahad mes: pa e mes trabou e ta bai haa mnos: mnos salario i mnos previshon sosial.
Kompanianan nobo, ku gobirnu kier atra, sea ta keda sin result f ta frakas. Hotlnan manera semper ta keha ku no tin sufisiente entrada. Ta difisilsimo pa kontrol kiko tin di brdat, si bo mira nan ta hisa kos kasi nobo tira fo i kambia pa e mes kosnan kompletamente nobo (kaso Hilton). Di parti di e sektor ak, no tin ni e mnimo komprenshon pa loke pueblo ta...”
|
|