| 1 |
 |
“...por sosed sin ku e ta di akuerdo. E mes paternalismo ta papia den e reglanan stipul. Siendo un organi-sashon di laiko i pa pueblo, tg nos ta ripar ku Vikario Apostliko tin masha kos di bisa den e organisashon ak. Mintras Pijpers ta na bida Volksbond ta sigui eksist, pareu e muri, apnas un aa despues di fundashon, tin peliger di desband. Pader Inocencio Verriet ta haa rdu, un mandato, pa duna un man. Fund na aa 1919, ya na 1921 Verriet ta traha statuto nobo pa Volksbond. Ounke ta un mehoria konsiderabel, e mes espritu klerikal i paternalista bo ta sinti den e statuto nobo.
Volksbond kon ke sea ta bai bira un di e organisashonnan di mayor importansha pa pueblo i pa Iglesia. Ta nan ta bai organis e prom sindikato den Kolonia di Krsou, ku nmber di San Telmo, pa trahadnan di Haf. Ta Volksbond ta kumins ku un fondo di spar San Antonio i ku prom skol di fishi den Conscientiesteeg ku e nmber Ambachtschool St Jozef, ta Volksbond mes ta kumins ku kas pa pueblo, e promnan den Volksbondstraat na Santa...”
|
|
| 2 |
 |
“...trabou.
Riba "Isla" tambe tabatin algun moveshon, pero aki ta e obreronan mes a purba di kumins ku algu. Komo tabata trata di un empresa ku kasi tabatin mas poder ku gobirnu ta di komprend ku e kos aki harnas lo por a duna resultado. Tur esfuerso a kaba na nada i no ta tende nada mas di riba Isla sino te ora ku kanta wlga, ku s tabata posibel. Dr. Da Costa Gmez ku kier a yuda obreronan a haa traslado pa Islariba.
Kas pa pueblo
Riba tereno di konstrukshon di kas sigur sigur tabatin un adelanto konsiderabel. Ku gran diligensia Volksbond ta konstru kas na Mundu Nobo, na Juan Domingo i den Pietermaai na altura di p. Ludovicus Jansenstraat. Tur esakinan despues ku a hasi un komienso den kur di Santa Famia, konstruyendo algun kas ku awe ta keda den Volksbondstraat, pa manten e nmber di e gran organisashon di e tempu ei. Idea sigur tabata pa sigui ku konstrukshon di mas kas pa pueblo, pero debilitashon di Volksbond mes i problemanan poltiko i religioso, problemanan ku organisashonnan sindikal ta pone...”
|
|
| 3 |
 |
“...156
6. Pueblo tin su organisashonnan, ma ainda tin falta di lider
Di tur e organisashonnan ku pueblo a konos den e siglo ak, esun ku a desaroy den poko tempu i bira esunnan di mas importante sin duda ta sindikatonan.
Inisiativa tabata den man di Iglesia, despues di un oumento konsiderabel, kambionan den bida di hendenan di Krsou a pone ku nan a pasa engran parte den man di partidonan poltiko. Despues atrobe ta bini gruponan totalmente riba nan mes te por fin trinta di mei ta hasi sindikalismo un movementu outntiko di pueblo trahad kompletamente liber.
Maske kon divid nan ta e kambionan efektu a result benefisioso pa desaroyo di pueblo, aseptashon di gremio di obrero komo un forsa ku mester konta ku ne. Ma kos no tabata dje fsil ei manera e ta pinta.
Tabata nesesario un kolaborashon di tur grupo di obrero pa sali di e revolushon anrkiko ku a turna lug. No tabatin union berdadero, mas bien un kooperashon di momentu. Plannan pa futuro no tabatin di ningn sorto. No por a yega na diskut na drechi...”
|
|
| 4 |
 |
“...ta difsil. Nan ta prd un areglo hopi faborabel di fakansi, oumento normal p.e pa aanan di trabou i ta bini areglo nobo di enfermedat.
Otro empresanan tambe den kua gobirnu ta akshonista prinsipal, sa tin nan problema i ei ta A.B.V.O. ta represent trahadnan, maske nan no ta mtenar mas.
Asina problema ta present den e sindikato, ora ku algn empresa semi-gubernamental ta duna fasilidatnan ku gobirnu mes ta nenga su trahadnan. Esaki no ta fasilit trabou di sindikato pasobra diferenshanan por ta konsiderabel.
Den e mes A.B.V.O. otro kambio ta ora ku asept obreronan tambe di ofisinanan i tayernan di gobirnu pa bira miembro. Demokratisashon ta turna lug den e grupo ak ku a konsider su mes komo e parti mas importante den trahadnan di Krsou....”
|
|
| 5 |
 |
“...okup, lagando oranan di servisio religioso liber. Guia di parti di Iglesia den e kasonan aki mester bisa ku ta hopi dbil i ku poko komprenshon pa e loke ta problemanan.
Engeneral por asept libremente ku sindikalismo a konos den e tempu for di revolushon di 30 di mei un avanse basta grandi komo forsa independiente pa defend derecho di e hende trahad. Ta di komprend ku ni den tur asuntu, ni tur hende ta semper di akuerdo ku akshonnan sindikal, pero no ta kita ku e kontribushon di e gremio ak ta konsiderabel i den hopi punto hopi positivo. Pueblo ta papia i ta skuch', maske tin bia mester grita hopi duru.
Riba tereno sosio-ekonmiko s akshon popular ainda no a kobra e forsa ku lo e por tabatin. Credit Unionnan en general a debilit hopi. Algn a keda ku forsa i ta duna asistensha na gran eskala i tin miones na sn espar, ku fuera di e kooperativanan aki lo no tabatin ta sigur. E formashon sosial ku lo mester a kompa e trabou ak s a disminu enormemente. E federashon di credit union FEKOSKAN (Federashon...”
|
|